Symulowali dla dobra pacjentów

Jak wyperswadować rodzicom dziecka z podejrzeniem choroby nowotworowej zabranie małego pacjenta ze szpitala do domu wbrew wskazaniom medycznym? Co powiedzieć dorosłym dzieciom pacjenta z zawałem, by nie utrudniały udzielania pomocy? Jak poinformować o niepomyślnym przebiegu leczenia bliskich pacjenta? Zachowanie się w takich sytuacjach ćwiczono na spotkaniu Forum Edukacji Medycznej. 

7 kwietnia w Krakowie w ramach Forum Edukacji Medycznej (FEM) 2018 odbyło się  spotkanie na temat nauczania komunikacji w uniwersyteckich Centrach Symulacji Medycznej. Spotkanie zorganizował Zakład Dydaktyki Medycznej Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Polskie Towarzystwo Komunikacji Medycznej.  Wzięło w nim udział  pięćdziesięciu ekspertów z 15 uczelni. 

Rośnie świadomość znaczenia dobrej komunikacji jako podstawowej umiejętności klinicznej. Jak wyjaśnia  dr Stanisław Górski Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego, bardzo ważna jest zmiana postaw studentów i lekarzy wobec komunikacji, przejście od postrzegania jej jako czegoś niejasnego, miękkiego, do zrozumienia, że jest to taka sama umiejętność kliniczna, jak każda inna. Ćwiczenie umiejętności komunikacyjnych na zajęciach w centrach symulacji pomaga dostrzec, że zastosowanie konkretnych technik komunikacyjnych jest często konieczne do sukcesu terapeutycznego, jednocześnie w centrum symulacji student doświadcza tego niejako na własnej skórze, co czyni zajęcia znacznie bardziej skutecznymi niż najlepsze wykłady.

Podczas warsztatów i dyskusji eksperci dzielili się doświadczeniami z zakresu skutecznego nauczania studentów kierunków medycznych właściwej komunikacji i budowania relacji z pacjentem. Od komunikacji zależy skuteczność leczenia, dlatego że to pacjent decyduje, czy terapię realizuje i jeżeli on będzie rozumiał, dlaczego ją stosować – tłumaczy dr Aldona Katarzyna Jankowska z Collegium Medicum UMK w Bydgoszczy. Właściwa komunikacja przywraca godność zarówno lekarzowi, jak i pacjentowi – dodaje.
 

Wiele uwagi poświęcono także kształtowaniu umiejętności komunikacji w zespole terapeutycznym. Cieszę się, że po raz kolejny na spotkaniu osób zajmujących się kształceniem studentów w zakresie komunikacji pojawił się ten temat. Moim zdaniem takie umiejętności są niezbędne do właściwego porozumiewania się personelu medycznego a ich stosowanie znacząco zmniejsza ryzyko wystąpienia zdarzenia niepożądanego – stwierdził dr Grzegorz Cebula z Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Dyskutowano także na temat  wykorzystania symulacji do nauczania pewnych zagadnień z zakresu etyki zawodowej. Szczególne znaczenie ma to w przypadku nauczania komunikacji   lekarz – pacjent; np. ćwiczenie technik perswazji bez włączenia elementów etyki może nabrać charakteru treningu manipulacji, zauważyła Maria Libura z Collegium Medicum Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego.

Podczas części praktycznej zaprezentowano trzy symulowane scenariusze kliniczne przygotowane i poprowadzone przez przedstawicieli centrów symulacji z Bydgoszczy, Katowic i Krakowa. Ich celem było zaprezentowanie różnorodnych możliwości kształcenia kompetencji komunikacyjnych, jakie daje symulacja medyczna, od pracy z symulatorem pacjenta po symulacje hybrydowe, wykorzystujące zarówno symulatory jak i pacjentów standaryzowanych.

Forum Edukacji Medycznej jest cyklicznym wydarzeniem organizowanym przez Zakład Dydaktyki Medycznej UJ CM w Krakowie. Tegoroczna edycja została przygotowana we współpracy z Polskim Towarzystwem Komunikacji Medycznej. Uczestnicy spotkania uznali formę oraz dobór tematyki za szczególnie interesujący w perspektywie realizacji Programu Wiedza Edukacja Rozwój 2014-2020 (POWER). Uczelnie w całym kraju, w ramach tego programu, otrzymują finanse na rozwój praktycznego kształcenia studentów w tym tworzenia centrów symulacji medycznych. 

AK