Środki z KPO można było przeznaczyć na zakup jachtu czy sfinansowanie kursu brydża, ale nie na zakup potrzebnego szpitalom sprzętu

Środki z KPO miały być impulsem dla rozwoju wielu branży, które w czasie pandemii notowały duże straty. Trudno jednak uwierzyć, że zakup domku na wodzie, jachtu, czy otworzenie solarium przy pizzeri oraz hotelu przy kebabie są niezbędnymi działanami, aby ratować polskie biznesy. Doniesienia o tym, jakie projekty otrzymały wsparcie z tych funduszy europejskich, wydają się szczególnie skandaliczne w sytuacji, kiedy niektóre szpitale nie zakwalifikowały się do takiego wsparcia, a notują braki w niezbędnym sprzęcie medycznym.

Krajowy Plan Odbudowy miał być impulsem rozwojowym po pandemii, wzmacniającym kluczowe sektory gospodarki. Tymczasem rzeczywistość przynosi przykłady wydatków, które budzą poważne wątpliwości co do zasadności i priorytetów. W Internecie wybuchła burza po tym, jak internauci na rządowej stronie podsumowującej wszystkie projekty realizowane w ramach KPO, zaczęli znajdować te, które wydają się absurdalne w obliczu wychodzenia z kryzysu. Wśród nich znalazły się m.in.:

• zakup nowoczesnych i mobilnych ekspresów do kawy dla solarium w celu "dywersyfikacji biznesowej przedsiębiorstwa oraz podniesienia odporności przedsiębiorstwa na wypadek kolejnych kryzysów w sektorze"
• rozszerzenie i dywersyfikacja działalności firmy w sektorze usług noclegowych i organizacji spotkań biznesowych w domku na wodzie,
• dywersyfikacja działalności pizzerii poprzez rozszerzenie oferty o usługę solarium
• dywersyfikacja działalności kebab o usługi hotelarskie w specjalnie wydzielonych umeblowanych pokojach.

Tymczasem, jak informuje Jakub Kosikowski, rezydent onkologii klinicznej, oddział onkologii w Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. św. Jana z Dukli nie otrzymał z KPO środków na podstawowe wyposażenie, takie jak fotele do chemioterapii, pompy do podawania leków, aparaty USG. Jednocześnie placówka zmaga się z długiem wynoszącym około 200 mln zł.

Dodaje, że szpital w Lublinie to nie jedyny, którego projekt o wsparcie z KPO został pozytywnie oceniony, ale nierekomendowany. Taka sama sytuacja miała miejsce w placówkach w Warszawie, Bydgoszczy, Opolu, Brzozowie i Kielcach.

Przypomnijmy, że Krajowy Plan Odbudowy to strategiczny program unijny, którego celem jest odbudowa gospodarek państw członkowskich po pandemii COVID-19, zwiększenie odporności na przyszłe kryzysy oraz przyspieszenie transformacji cyfrowej i ekologicznej. Polska w ramach KPO miała otrzymać 59,8 mld euro, z czego 25,27 mld euro w formie dotacji i 34,54 mld euro jako preferencyjne pożyczki. Środki te miały zostać przeznaczone na szerokie spektrum inwestycji i reform - od infrastruktury zdrowotnej, energetycznej, cyfryzacji administracji, przez edukację, zieloną transformację, aż po rozwój sektora prywatnego, turystyki i innowacji.

Do programu kwalifikowały się projekty realizowane przez podmioty publiczne, samorządy oraz przedsiębiorców, które wpisują się w cele strategiczne KPO – czyli m.in. poprawę jakości usług publicznych, przyspieszenie transformacji energetycznej, zwiększenie innowacyjności gospodarki czy wzmocnienie sektora zdrowia. Natomiast projekty z kategorii HoReCa, turystyka i kultura były oceniane pod kątem techniczno-formalnym, a nie strategicznym. 

Z KPO na szeroko rozumiene zdrowie ma być wydatkowe 18 mld złotych. Środki te mają zostać przeznaczone przede wszystkim na:

• modernizację infrastruktury medycznej,
• doposażenie szpitali i placówek ambulatoryjnych,
• rozwój cyfryzacji systemu ochrony zdrowia,
• poprawę dostępu do diagnostyki i leczenia.

Kluczowymi celami są także wzmocnienie odporności systemu zdrowotnego na przyszłe kryzysy, zwiększenie efektywności świadczeń oraz poprawa jakości usług medycznych. Wsparcie obejmuje m.in. rozbudowę sieci badań profilaktycznych, inwestycje w onkologię, psychiatrię, infrastrukturę ratownictwa medycznego oraz rozwój opieki jednego dnia.

Do tej pory (stan na 11 czerwca) z puli 18 mld wydatkowano ponad 10 mld złotych. Najwięcej w województwach:

• mazowieckim - 1,29 mld złotych
• śląskim - 1,28 mld złotych
• małopolskim - 843 mln złotych.