Sprawozdanie Rzecznika Praw Pacjenta przyjęte przez rząd

Ponad 135 tys. zgłoszeń skierowano do Rzecznika Praw Pacjenta w ubiegłym roku. To o blisko 50 tys. więcej niż rok wcześniej i ponad 66 tys. więcej niż w 2018 r. - wynika ze sprawozdania z działalności za 2020 r. Sprawozdanie zostało przyjęte przez Radę Ministrów.

Rzecznik poinformował, że realizując obowiązek ustawowy, przekazał 15 lipca br. do rozpatrzenia przez Radę Ministrów Sprawozdanie z przestrzegania praw pacjenta na terytorium Polski za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 r. 

Do Rzecznika Praw Pacjenta w ubiegłym roku wpłynęło 135 625 spraw, sygnałów oraz zapytań kierowanych pisemnie, e-mailowo oraz za pośrednictwem Telefonicznej Informacji Pacjenta działającej pod bezpłatnym numerem telefonu 800 190 590.

Oznacza to znaczący wzrost w porównaniu do 2019 r. - o 57,5 proc. więcej sygnałów od pacjentów.

Jak podkreśla biuro RPP, jest to największy przyrost aktywności Rzecznika w ostatnich latach jego działalności i ma niewątpliwie związek z sytuacją epidemiczną, spowodowaną rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2.

Najwięcej sygnałów dot. naruszenia prawa do świadczeń zdrowotnych

Rzecznik dokonał oceny przestrzegania praw pacjenta w 2020 r., z której wynika, że "prawo pacjenta do świadczeń zdrowotnych było nieprzestrzegane w stopniu wysokim". "Prawo to jest niezwykle istotne, odzwierciedla realizację podstawowego prawa każdego obywatela do ochrony zdrowia, zawartego w art. 68 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej" - podkreśla RPP.

Z kolei prawo do dokumentacji medycznej i prawo do informacji o stanie zdrowia było - jak podaje Rzecznik - w ubiegłym roku nieprzestrzegane w stopniu średnim.

Rok problemów seniora i wyzwań związanych z COVID-19

Rzecznik Praw Pacjenta, co roku ustanawia priorytety tematyczne, a rok 2020 był poświęcony problemom seniorów. Jednak sytuacja epidemiczna spowodowała, że w ubiegłym roku został określony dodatkowy priorytet tematyczny, czyli wyzwania i problemy pacjentów związane z epidemią COVID-19.

To właśnie ochronie zdrowia pacjentów w czasie epidemii COVID-19 została poświęcona jedna z części raportu, gdzie przedstawiono działania podejmowane przez Rzecznika w tym zakresie, m.in. przykładowe postępowania w sprawach naruszających zbiorowe prawa pacjentów oraz zestawienie sygnałów zgłaszanych na Telefoniczną Informację Pacjenta w podziale na rodzaje świadczeń.

"W sprawozdaniu przedstawiono także wybrane działania systemowe, wśród których m.in. szczegółowo został opisany problem ograniczenia osobistych wizyt pacjentów w przychodniach Podstawowej Opieki Zdrowotnej, brak informacji o możliwości uzyskania świadczeń zdrowotnych czy o miejscu hospitalizacji pacjenta. Ponadto przedstawiony został problem ograniczenia odwiedzin pacjentów przebywających w szpitalach, a także wyzwania opieki okołoporodowej" - wylicza Rzecznik.

Telefoniczna Informacja Pacjenta (TIP)

W 2020 r. Rzecznik odnotował 110 025 zgłoszeń kierowanych przez pacjentów za pośrednictwem Telefonicznej Informacji Pacjenta. Było to o 43 375 telefonów więcej niż w 2019 r., co stanowi wzrost o 65, 1  proc.

W ramach szybkiej pomocy pacjentom konsultanci TIP prowadzą interwencje. W 2020 r. podjęto w sumie 7 285 interwencji, z czego 2 472 stanowiły interwencje pisemne, zaś 4 813 to interwencje telefoniczne.

Sprawy indywidualne pacjentów

W 2020 r. do Rzecznika wpłynęło 12 204 nowych wniosków pacjentów. W porównaniu do danych za 2019 r. zarejestrowano wzrost wpływu o 5 782 (co stanowi 90 pkt. proc.) wniosków pacjentów.

Rzecznik w 2020 r. prowadził 1861 postępowania wyjaśniające, natomiast 1345 postępowań zostało zakończonych.

W ubiegłym roku Rzecznik r. wydał 1421 rozstrzygnięć, w których dokonał badania naruszeń poszczególnych praw pacjenta 1938 razy.

Dla porównania w 2019 r. Rzecznik prowadził 1683 postępowań wyjaśniających, natomiast 979 z nich zostało zakończonych. Wzrost wyniósł 10,6 pkt. proc. jeżeli chodzi o postępowania wyjaśniające oraz 37,4 pkt. proc. - sprawy zakończone

Praktyki naruszające zbiorowe prawa pacjentów

W 2020 r. zostało wszczętych 138 postępowań w sprawach praktyk naruszających zbiorowe prawa pacjentów, w tym 79 postępowań było związanych z naruszeniem praw pacjenta w związku z epidemią SARS-CoV-2.

Wszczęto o 90 postępowań w sprawach praktyk naruszających zbiorowe prawa pacjenta więcej (co stanowi wzrost o 187,5 pkt. proc.).

Rzecznik w 2020 r. zakończył 136 postępowań, z czego 40 związanych z epidemią COVID-19.

W 2020 r. odnotowano o 58 (zwrot o 74,4 pkt. proc.) zakończonych postępowań w sprawach praktyk naruszających zbiorowe prawa pacjentów więcej, niż w 2019 r.

Opieka psychiatryczna i leczenie uzależnień

Ważnym obszarem działalności Rzecznika jest psychiatria. W 2020 r. Rzecznik odnotował nieznaczny spadek spraw podejmowanych przez Rzeczników Praw Pacjenta Szpitala Psychiatrycznego. W 2020 r. Rzecznik Praw Pacjenta podjął 10 218 spraw z zakresu psychiatrii, podczas gdy rok wcześniej było to 12 531. Spadek ten - jak wyjaśnia Rzecznik - wynikał nie z mniejszych potrzeb w tym zakresie, ale zmian w charakterze pracy Rzeczników Praw Pacjenta Szpitala Psychiatrycznego; dominowała praca zdalna, która miała wpływ na zmniejszenie się liczby działań podejmowanych z inicjatywy własnej oraz zmniejszenia liczby pracowników Departamentu ds. Zdrowia Psychicznego w Biurze RPP o ok. 25 proc. w stosunku do roku 2019.

Sprawy systemowe

W 2020 r. Rzecznik podjął 191 spraw systemowych, z czego 97 dotyczyło kwestii związanych z epidemią SARS-CoV-2 oraz wdrażanymi w tym zakresie zmianami w systemie ochrony zdrowia.

W ubiegłym roku, w porównaniu z poprzednim, odnotowano wzrost o prawie 17,9 pkt. proc. jeżeli chodzi o sprawy systemowe.

Nowy kanał komunikacji pacjentów z Rzecznikiem

W ubiegłym roku w maju na stronie internetowej Rzecznika została uruchomiona nowa funkcjonalność pozwalającą pacjentom skontaktować się z konsultantami Biura za pomocą czatu.

Źródło: RPP