Raport: 2,5 mln operacji chirurgicznych z wykorzystaniem robotów rocznie

Roboty w medycynie to temat, który zyskuje na popularności, zwłaszcza w ostatnich latach. Choć pierwsze kroki w kierunku wykorzystywania robotów w ochronie zdrowia stawiano już w latach 80. XX wieku, to dopiero teraz, dzięki szybszemu rozwojowi technologii, robotyka medyczna staje się integralną częścią współczesnej medycyny. Technologie te zyskały ogromne znaczenie w różnych dziedzinach, od chirurgii po rehabilitację, farmakoterapię czy poprawę jakości życia pacjentów.

Przewaga robotów medycznych nie wynika jedynie z ich innowacyjności, ale także z wielu korzyści, które niosą ze sobą zarówno dla pacjentów, jak i personelu medycznego. Jednym z głównych powodów ich upowszechnienia jest poprawa efektywności leczenia. Roboty operacyjne pozwalają na precyzyjniejsze wykonywanie zabiegów, minimalizując ryzyko powikłań, skracając czas hospitalizacji oraz przyspieszając rekonwalescencję pacjentów.

Korzyści dla pacjentów:

• Krótszy czas pobytu w szpitalu i rekonwalescencji pooperacyjnej,
• Mniejsze ryzyko powikłań i ponownego przyjęcia do szpitala,
• Zwiększona precyzyjność zabiegów chirurgicznych.

Korzyści dla personelu medycznego:

• Zmniejszenie obciążenia fizycznego,
• Lepsze wsparcie w trudnych procedurach,
• Możliwość przeprowadzenia zabiegów w trudnodostępnych miejscach.

Te zalety prowadzą do zmniejszenia kosztów leczenia, co stanowi istotny argument za inwestowaniem w robotykę w systemach ochrony zdrowia.

Jak wykazuje raport: Pacjenci, którzy przeszli operację robotyczną, mają znacznie krótszy pobyt w szpitalu/rekonwalescencję pooperacyjną niż inne techniki małoinwazyjne (prawie 50 proc.), Pacjenci, którzy przeszli operację robotyczną, mają mniej powikłań niż inne techniki małoinwazyjne (42 proc.), Pacjenci, którzy przeszli operację robotyczną, mają niższy odsetek ponownych przyjęć niż inne techniki (około 40 proc.).

Roboty medyczne można podzielić na dwie główne kategorie. Pierwsza to roboty wspierające personel medyczny, takie jak systemy chirurgiczne, pomoce nawigacyjne, roboty wspierające proces farmakoterapii oraz diagnostykę. Druga kategoria to roboty wspierające pacjenta, w tym egzoszkielety, protezy robotyczne, roboty rehabilitacyjne czy socjalne. Oba typy robotów pełnią niezwykle ważną rolę, choć to pierwsza grupa – wspierająca personel – jest obecnie bardziej rozpowszechniona.

Chociaż roboty medyczne zyskują na popularności na całym świecie, to Polska wciąż nie nadąża za czołowymi krajami w tym zakresie. W 2022 roku liczba operacji robotycznych w Polsce na milion mieszkańców była ponad pięciokrotnie niższa niż w Niemczech, Wielkiej Brytanii czy Australii, a aż dwudziestokrotnie mniejsza niż w USA – kraju liderze w tej dziedzinie.

Dla porównania, w krajach takich jak Dania, 77 proc. operacji nefrektomii wykonywanych jest z pomocą robota, co świadczy o dużym stopniu zaawansowania technologicznego w opiece zdrowotnej. W Polsce natomiast, choć zauważalny jest wzrost liczby zabiegów robotycznych, to nadal istnieje spory dystans do najlepszych światowych praktyk.

Liczba operacji robotycznych na mln mieszkańców w 2022 r. w wybranych krajach świata: Polska to zaledwie około 100, a w USA liczba sięga ponad 2 tysięcy. 

Mimo licznych korzyści, wdrożenie technologii robotycznych napotyka liczne bariery. Przede wszystkim chodzi o kwestie ekonomiczne – wysoki koszt zakupu i eksploatacji robotów, brak dedykowanej wyceny publicznej oraz brak odpowiedniego wsparcia finansowego dla placówek medycznych. Dodatkowo, chociaż technologia robotyczna daje ogromne możliwości, wymaga także wysokiej jakości wyszkolenia personelu medycznego. W Polsce, podobnie jak w innych krajach, głównym hamulcem w szerszym wdrażaniu robotyki medycznej są kwestie finansowe i organizacyjne.

W odpowiedzi na te wyzwania, niektóre kraje, takie jak Wielka Brytania, zdecydowały się na wspólne zakupy robotów medycznych na poziomie płatnika publicznego. Przykładem może być także Stanów Zjednoczonych, gdzie większość planów ubezpieczeniowych obejmuje chirurgię robotyczną, co sprawia, że jest ona szeroko dostępna dla pacjentów. W Polsce konieczne będzie poszukiwanie alternatywnych modeli finansowania, takich jak leasingi czy wspólne zakupy, które pozwolą na szersze wdrożenie tej technologii.

W Polsce, podobnie jak na całym świecie, największe potencjały zastosowania robotyki medycznej wiążą się z takimi procedurami, jak chirurgia miękka, endoprotezoplastyka stawów czy operacje kręgosłupa. Procedury te mogą zyskać na precyzji, a jednocześnie na mniejszych obciążeniach dla pacjentów, co pozwoli na szybszy powrót do zdrowia.

RAPORT: Stan obecny i przyszłość robotyki w opiece zdrowotnej w Polsce