Katarzyna Kotula: czas na uproszczenie i cyfryzację procedury przeciwdziałania przemocy

Procedura Niebieskie karty doczeka się długo wyczekiwanej reformy. Ministerstwo do spraw Równości przygotowało projekt nowelizacji ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej, który przewiduje uproszczenie formalności, elastyczne zasady monitorowania przypadków oraz cyfryzację całego systemu. – Chcemy, aby państwo szybciej i skuteczniej reagowało na przemoc. Ta droga zmiany w kierunku cyfryzacji procedury Niebieskie karty rozpoczyna się właśnie dziś! – zapowiedziała ministra Katarzyna Kotula. Przyjęcie projektu przez Radę Ministrów planowane jest na IV kwartał br.

W IV kwartale 2025 roku Rada Ministrów ma przyjąć nowelizację ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej. Projekt oznaczony numerem UD246 zakłada uproszczenie i cyfryzację procedury „Niebieskie karty” – formalnego narzędzia stosowanego przez służby w przypadku podejrzenia przemocy w rodzinie.

Jak zapowiedziała minister do spraw równości Katarzyna Kotula:

Najważniejszym celem nowelizacji jest uproszczenie i odformalizowanie procedur. Dzięki temu członkowie zespołów diagnostyczno-pomocowych oraz zespołów interdyscyplinarnych będą mogli skupić się na działaniach pomocowych i interwencyjnych, zamiast na wypełnianiu dokumentacji. Projekt przewiduje m.in.: skrócenie i uproszczenie procedury Niebieskie karty, umożliwienie jej wszczynania przez pracowników żłobków i klubów dziecięcych, doprecyzowanie zasad przekazywania dokumentacji w przypadku zmiany miejsca zamieszkania ofiary lub sprawcy, elastyczne monitorowanie przypadków przemocy (od 3 do 9 miesięcy), możliwość szybszego zakończenia procedury w określonych przypadkach (np. śmierć sprawcy, wszczęcie nowej procedury).

Nowelizacja rozszerza kompetencje grup diagnostyczno-pomocowych – to one będą mogły samodzielnie rozszerzać swój skład oraz kierować osoby stosujące przemoc na programy korekcyjno-edukacyjne i psychologiczno-terapeutyczne, bez pośrednictwa zespołu interdyscyplinarnego. Zostaną też uprawnione do wystawiania zaświadczeń o udziale w tych programach oraz do zgłaszania uchylania się od obowiązku udziału bezpośrednio do organów ścigania. Wprowadzenie takich zmian ma usprawnić interwencje i umożliwić szybszą reakcję w przypadkach łamania prawa.

Jednym z kluczowych rozwiązań w projekcie jest utworzenie Centralnego Rejestru Procedur Niebieskie karty – eNK@. System ma gromadzić dane o przypadkach przemocy domowej i być dostępny dla służb zaangażowanych w procedurę, m.in. jednostek pomocy społecznej, Policji, ochrony zdrowia, oświaty czy kuratorów sądowych. Ministerstwo zapowiada interoperacyjność z innymi bazami danych oraz ścisłe określenie zakresu danych wrażliwych, które będą przetwarzane – szczególnie w kontekście dzieci.

Nowelizacja stanowi odpowiedź na długo zgłaszane problemy praktyczne związane z funkcjonowaniem Niebieskiej karty. Usprawnienie procedur i cyfryzacja całego procesu mają przyczynić się do lepszej koordynacji działań służb, skuteczniejszej ochrony ofiar i bardziej efektywnej pracy z osobami stosującymi przemoc.

Odpowiedzialna za projekt minister Katarzyna Kotula podkreśla:

Warto śledzić dalsze losy projektu i przygotować instytucje lokalne do wdrażania nowych rozwiązań.

Źródło: gov.pl/PAP/Gazeta Prawna/MH