Fabryka AI powstanie w Krakowie. Gaia AI Factory to druga fabryka sztucznej inteligencji w Polsce

Polska wzmacnia swoją pozycję w Europie jako lider rozwoju technologii sztucznej inteligencji. W Krakowie powstanie druga w kraju Fabryka Sztucznej Inteligencji – Gaia AI Factory, której budowę poprowadzi Akademickie Centrum Komputerowe Cyfronet AGH. Inwestycja o wartości 70 mln euro, współfinansowana przez Polskę i Komisję Europejską, stanie się częścią europejskiej sieci centrów AI.

Nowa Fabryka AI powstaje w ramach programu EuroHPC JU (Europejskie Wspólne Przedsięwzięcie w zakresie Obliczeń Wielkiej Skali). Projekt sfinansują wspólnie:

• Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego,

• Ministerstwo Cyfryzacji,

• oraz Komisja Europejska.

Wartość przedsięwzięcia szacowana jest na około 300 mln zł.

Wspólna inwestycja ma na celu stworzenie silnej, europejskiej infrastruktury obliczeniowej, która przyspieszy badania naukowe, wdrażanie innowacji i rozwój nowoczesnych rozwiązań opartych na sztucznej inteligencji – zgodnych z wartościami zaufania, przejrzystości i odpowiedzialności.

Nowa krakowska Fabryka AI oparta będzie na superkomputerze nowej generacji, wyposażonym w ponad 1000 układów GPU zoptymalizowanych pod kątem sztucznej inteligencji. Gaia AI Factory zapewni dostęp do: zaawansowanej mocy obliczeniowej, bezpiecznych repozytoriów danych oraz programów rozwoju kompetencji w zakresie AI.

Według zapowiedzi, system będzie kilkukrotnie szybszy od obecnie działającego superkomputera Helios.

Fabryka AI w Krakowie skoncentruje się na trzech kluczowych sektorach:

1. Ochrona zdrowia

Zastosowanie AI w diagnostyce, analizie danych medycznych, wspomaganiu decyzji klinicznych i personalizowanej medycynie.

2. Sektor kosmiczny

Wykorzystanie sztucznej inteligencji do przetwarzania danych satelitarnych, wspierania badań nad eksploracją kosmosu i tworzenia systemów analitycznych.

3. Duże modele językowe (LLM)

Rozwój zaawansowanych systemów przetwarzania języka naturalnego – takich jak modele generatywne, asystenci głosowi czy narzędzia do tłumaczeń automatycznych.

Krzysztof Gawkowski – wicepremier, minister cyfryzacji:

Maria Mrówczyńska – wiceminister nauki:

Dariusz Standerski – wiceminister cyfryzacji:

Gaia AI Factory będzie współpracować z innymi europejskimi ośrodkami: PIAST AI Factory w Poznaniu (PCSS) oraz LUMI AI Factory w Finlandii.

Celem jest stworzenie rozproszonego ekosystemu wspierającego badania, szkolenie modeli AI i wdrażanie technologii w sektorze publicznym i prywatnym.

Polska, razem z Estonią, Litwą i Łotwą, uczestniczy również w nowym projekcie AI Gigafactories – inicjatywie UE, której celem jest stworzenie infrastruktury dla modeli AI o bilionach parametrów. To kolejny krok w budowie technologicznej suwerenności Europy.

Gigafabryki AI będą obsługiwać najpotężniejsze modele, w tym systemy multimodalne, językowe i symulacyjne, wspierając zaawansowane projekty naukowe, przemysłowe i społeczne.