Centra Zdrowia Psychicznego w Polsce: stan przygotowań do zakończenia pilotażu

Wraz z końcem roku kończy się pilotaż centr zdrowia Ppsychicznego. Na podstawie doświadczeń zgromadzonych w programie od 1 lipca 2025 roku mają funkcjonować takie ośrodki w całej Polsce. Projektów najistotniejszych aktów prawnych, które pozwolą na wprowadzenie środowiskowego modelu opieki psychiatrycznej jednak brakuje, dlatego RPO zwrócił się w tej sprawie do Ministerstwa Zdrowia.

Czy Polska jest gotowa na uruchomienie centr zdrowia psychicznego?

Przypomnijmy, że celem programu, który zakończy się 31 grudnia 2024 roku, było przetestowanie środowiskowego modelu psychiatrycznej opieki zdrowotnej opartego na centrach zdrowia psychicznego w aspektach organizacji, finansowania, jakości oraz dostępności do świadczeń opieki zdrowotnej. Po pilotażu, od 1 lipca 2025 roku centra zdrowia psychicznego mają funkcjonować w całej Polsce.

Jak jednak wskazuje Rzecznik Praw Obywatelskich, do tej pory nie ma projektów  najistotniejszych aktów prawnych, które pozwolą na wprowadzenie środowiskowego modelu opieki psychiatrycznej. Szczególnie z istotne z nich, jak zaznacza RPO, to nowelizacja ustawy o ochronie zdrowia psychicznego i rozporządzenia w sprawie standardu organizacyjnego w centrach zdrowia psychicznego.

Obawy na temat stanu przygotowania do zmian organizacji leczenia psychiatrycznego w Polsce wyrazili także dr Marek Balicki -pełnomocnik Ministra Zdrowia ds. reformy w psychiatrii oraz kierownik biura ds. pilotażu Narodowego Programu Ochrony Zdrowia Psychicznego przy Instytucie Psychiatrii i Neurologii i prof. dr hab. n. med. Andrzej Cechnicki - członek prezydium Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego. Dlatego też Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do Ministry Zdrowia, Izabeli Leszczyny, o przekazanie harmonogramu prac planowanych działań w zakresie wdrożenia środowiskowego modelu opieki psychiatrycznej. Marcin Wiącek pyta również, czy resort rozważa możliwość powołania zespołu ds. reformy psychiatrycznej osób dorosłych, który wspierałby centra zdrowia psychicznego w miejsce zlikwidowanego Biuro ds. Pilotażu.

Przypomnijmy, że pilotaż centr zdrowia psychicznego to jeden z najdłużej przeprowadzanych tego typu programów w Polsce, ponieważ trwa on od 2018 roku. Powstał na podstawie przyjętego w 2017 roku Narodowego Programu Ochrony Zdrowia Psychicznego. Według założeń realizować miało go 129 ośrodków. Jak na razie faktycznie bierze w nim udział 107.