Badanie: papierosy i e-papierosy zwiększają ryzyko sięgnięcia po marihuanę

Najnowsze badania potwierdzają, że niemiecka młodzież paląca tradycyjne papierosy lub używająca e-papierosów, jest znacznie bardziej narażona na sięgnięcie po marihuanę. W kwietniu 2024 r. Niemcy częściowo zalegalizowali rekreacyjne użycie konopi, co stawia nowe wyzwania profilaktyczne. Naukowcy apelują o wczesne i skuteczne programy edukacyjne w szkołach, które uwzględniają współużywanie tytoniu i marihuany.

W kwietniu 2024 roku niemiecki rząd zalegalizował częściowo rekreacyjne używanie marihuany. W ciągu ostatnich lat rośnie liczba młodych osób sięgających po ten narkotyk. Europejskie Centrum Monitorowania Narkotyków i Narkomanii podaje, że w 2021 roku aż 7,6% nastolatków i 25% młodych dorosłych w Niemczech używało marihuany, co jest znacznym wzrostem w porównaniu do 2011 roku.

Badania wykazały wyraźny związek między używaniem tytoniu, w tym e-papierosów, a późniejszym sięganiem po marihuanę. „Obecni użytkownicy e-papierosów byli 42,8 razy bardziej skłonni do używania marihuany, użytkownicy papierosów tradycyjnych – 185,9 razy, a osoby stosujące oba produkty jednocześnie – aż 468,7 razy” – informują autorzy badania.

Naukowcy tłumaczą to teorią bramy („gateway theory”), według której palenie papierosów lub wapowanie może otwierać drzwi do eksperymentowania z innymi substancjami, w tym marihuaną. Istnieją też inne hipotezy, takie jak teoria odwrotnej bramy czy wspólne predyspozycje genetyczne i środowiskowe.

Wśród młodzieży w Niemczech w ostatniej dekadzie zmniejszyło się postrzeganie szkodliwości marihuany. To zjawisko powiązano z większą akceptacją i wzrostem używania konopi.

Badanie objęło ponad 6700 nastolatków z klas 8 i 9 z 1615 szkół. Wyniki pokazują, że programy profilaktyczne powinny nie tylko skupiać się na marihuanie, ale także uwzględniać współużywanie tytoniu i marihuany. Zdaniem badaczy „ważne jest opracowanie programów profilaktycznych dla nastolatków już na wczesnym etapie nauki w szkole, uwzględniających skutki samodzielnego używania marihuany lub jednoczesnego jej używania z wyrobami tytoniowymi/papierosami elektronicznymi.”

Warto zaznaczyć, że badanie miało charakter przekrojowy, więc nie można na jego podstawie wyciągnąć jednoznacznych wniosków o przyczynowości. Dane pochodziły z raportów uczestników, co może wpływać na ich dokładność. Autorzy wskazują także na potrzebę uwzględnienia w przyszłych badaniach czynników takich jak zdrowie psychiczne i styl wychowania.