Reklama

Badania: kolonoskopia przesiewowa o 50 proc. zmniejsza ryzyko zgonu z powodu raka jelita grubego

Polityka Zdrowotna

21/10/2022 15:14

Międzynarodowe badania, w których kluczową rolę odegrali polscy specjaliści, wykazały, że kolonoskopia przesiewowa o 50 proc. zmniejsza ryzyko zgonu z powodu raka jelita grubego u osób w wieku 55-64 lata. Zbyt mała jest jednak zgłaszalność na te badania w Polsce.

Kolonoskopia, czyli wziernikowanie jelita grubego, pozwala wykryć wczesną postać guza, a przede wszystkim polipy, z których powstaje nowotwór złośliwy. Podczas tego samego badania polipy można usunąć, co chroni przed rozwojem raka. Trzeba jednak zgłosić się na takie bezpłatne badanie, finansowane z budżetu państwa.

Kolonoskopia przesiewa adresowana jest do osób od 55. do 64. roku życia, gdyż w tym wieku 25 proc. osób ma polipy, a 5 proc. jest zagrożonych rozwojem raka.

Polscy badacze wspólnie z naukowcami z Norwegii, Szwecji i Holandii ocenili wpływ kolonoskopii przesiewowej na redukcję zachorowania i zgonu z powodu raka jelita grubego. Na łamach czasopisma „New England Journal of Medicine” ukazały się wyniki prowadzonego w czterech krajach badania NORDICC, w którym kluczową rolę odegrali badacze z Narodowego Instytutu Onkologii oraz Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego w Warszawie. Wykonano je pod kierunkiem prof. Michała F. Kamińskiego, kierownika Zakładu Profilaktyki Nowotworów NIO.

Reklama

To pierwsze na świecie randomizowane badanie oceniające wpływ kolonoskopii przesiewowej na ryzyko zachorowania i zgonu z powodu raka jelita grubego. Dotychczasowe dowody naukowe oceniające wielkość redukcji ryzyka zachorowania i zgonu na raka jelita grubego po kolonoskopii przesiewowej uzyskano jedynie w badaniach obserwacyjnych. Badanie NORDICC (Northern European Initiative on Colorectal Cancer) wykonano w czterech krajach: Norwegii, Szwecji, Holandii oraz Polsce. Do analizy włączono niemal 85 tys. osób.

Po 10 latach obserwacji całej zaproszonej na badania populacji (analiza intention to treat), zauważono istotną, 18 - procentową redukcję ryzyka zachorowania na raka jelita grubego, zaś redukcja zgonu z powodu tego nowotworu wynosiła 10 proc. (co uznano za wynik nieistotny statystycznie).

Reklama

Najlepsze efekty uzyskano w grupie osób zapraszanych na kolonoskopię przesiewową, czyli w grupie wiekowej 55-64 lat. Na takie badanie zgłosiło się 42 proc. osób spośród tych, które otrzymały pisemne zaproszenie. W analizie uwzględniającej tylko osoby, które wykonały kolonoskopię po pisemnym zaproszeniu (analiza per protocol) redukcja ryzyka zachorowania na raka jelita grubego wynosiła 31 proc., zaś redukcja zgonu z tego powodu – sięgała 50 proc. (obie wartości istotne statystycznie).

Autorzy badania uważają, że aby podnieść efektywność przesiewowej kolonoskopii, należałoby znacząco zwiększyć zgłaszalność zapraszanych pacjentów. Rozwiązaniem mogłoby być też wprowadzenie do badań przesiewowych mniej inwazyjnych metod, np. testu na krew utajoną w stolcu i wykonywanie kolonoskopii dopiero po nieprawidłowym wyniku tego testu.

Reklama

Badanie oceniające skuteczność kolonoskopii będzie prowadzone jeszcze przez 5 lat. Zgodnie z jego protokołem końcowa analiza planowana jest po 15 latach obserwacji. Zaproszenie na kolonoskopię jest imienne i nie może być przekazane innej osobie. Zawiera ono proponowany termin badania, który można jednak zmienić. W dowolnym momencie można również zrezygnować z badania.

Autor: Zbigniew Wojtasiński, PAP

Polecamy także:

[news: