Biorąc pod uwagę kraje OECD, Austria może pochwalić się najwyższą liczbą lekarzy, wyprzedzając w tym względzie nie tylko kraje UE, ale także Stany Zjednoczone, Kanadę oraz Australię osiągając rekordowy wynik 5,24 lekarza na 1000 osób. Austriacki system opieki zdrowotnej uznawany jest za stabilny i wysoko rozwinięty. Mimo silnego skoncentrowania na opiece szpitalnej, zadowolenie z tamtejszej opieki zdrowotnej wyraża ponad 90 proc. populacji. Co jeszcze wyróżnia austriacką ochronę zdrowia? Analizę przygotowała Anna Grela-Borsa.

Charakterystycznymi cechami austriackiego systemu jest silna koncentracja na opiece szpitalnej oraz bardzo wysoka na tle innych państw Europy i świata liczba lekarzy w przeliczeniu na 1000 osób. Liczba ta jest ponad dwa razy większa niż w Polsce (2,38). Ponadto, z danych opublikowanych w „II Międzynarodowym Raporcie na temat zdrowia STADA 2020” wynika, że to właśnie system austriacki jest jednym z lepiej ocenianych (zaraz po Szwajcarii, a na równi z Belgią) systemów opieki zdrowotnej krajów Europy.

Jak finansowany jest system opieki zdrowotnej w Austrii?

Początków współcześnie znanego austriackiego systemu opieki zdrowotnej upatrywać należy w latach 50 ubiegłego wieku. Głównym źródłem finansowania opieki zdrowotnej w Austrii jest składka, opłacana przez obywateli w zależności od ich dochodów. System ten podobnie, jak systemy funkcjonujące w Niemczech, Belgii czy Holandii jest przykładem działania w oparciu o model Bismarck’a, dla którego to charakterystyczne pozostaje funkcjonowanie wielu kas chorych, konkurujących o ubezpieczonych oraz ich składki. 

W ocenie ekspertów, organizacja austriackiego systemu opieki zdrowotnej jest mocno złożona. Austriacki system ochrony zdrowia jest systemem powszechnym i zdecentralizowanym. Za opiekę ambulatoryjną, rehabilitacyjną oraz negocjacje cen odpowiada tzw. Social Health Insurance. Organizacją i finansowaniem opieki szpitalnej na swoich obszarach zajmuje się natomiast dziewięć krajów związkowych, na które podzielona jest republika Austrii.

Jak wynika z danych Eurostatu za 2020 r., to właśnie w Austrii (oraz Czechach) odnotowano najwyższe publiczne wydatki na ochronę zdrowia stanowiące 9,2 proc. PKB. Dla porównania wskaźnik ten dla Polski wyniósł 5,4 proc. PKB.

Osoby ubezpieczone w Austrii posługują się specjalną e-kartą, która potwierdza prawo do bycia ubezpieczonym i możliwość skorzystania z bezpłatnej opieki zdrowotnej. Ubezpieczenie w ramach powszechnego systemu pozwala także skorzystać z refundacji przy zakupie leków.  Przed wizytą u specjalisty należy sprawdzić, czy lekarz ma podpisaną umowę z regionalną kasą chorych - Gebietskrankenkasse. Oczywiście pacjent ma również możliwość skorzystania z porady lekarza, który nie posada kontraktu. W tym celu chory może posłużyć się prywatnym ubezpieczeniem zdrowotnym. Na posiadanie prywatnych polis decyduje się spora część Austriaków.

Bardzo wysoki odsetek ubezpieczonych 

Mimo bardzo dużej liczby ubezpieczonych opiewającej na 99,9 proc., austriacki system charakteryzuje nieograniczony dostęp do wszystkich poziomów opieki zdrowotnej. System ten nie przewiduje instytucji tzw. gate keepera „lekarza wpuszczającego do systemu”, jaki znamy m.in. z Holandii czy Wielkiej Brytanii. Stąd duża swoboda, jeżeli chodzi np. o opiekę ambulatoryjną i wybór lekarza na tym poziomie. 

Pobyt w szpitalu, tak, ale za dopłatą

Z danych za 2021 r. wynika, że w Austrii funkcjonowały 264 szpitale. Duży odsetek zlokalizowanych w nich łóżek szpitalnych czyni Austrię jednym z tych krajów, w którym mamy do czynienia z najwyższym wskaźnikiem liczby łóżek w stosunku do liczby pacjentów. 

W austriackim systemie opieki zdrowotnej działają zarówno szpitale publiczne jak i prywatne. W celu skorzystania z opieki szpitalnej konieczne jest posiadanie skierowania od lekarza podstawowej opieki zdrowotnej. W nagłych przypadkach, do szpitala można zwrócić się również bez skierowania. Pobyt w austriackim szpitalu wiąże się z koniecznością poniesienia przez pacjenta dodatkowych kosztów. Średni koszt takiej dopłaty za każdy dzień hospitalizacji waha się w okolicach od kilkunastu do kilkudziesięciu euro. Warunkiem jest jednak nieprzekroczenie 28 dni pobytu w placówce, w ciągu danego roku kalendarzowego. 

W austriackich szpitalach można spotkać się również z ofertą podwyższonego standardu opieki (m.in. gwarancja sali jedno, dwuosobowej). W takim przypadku pacjent finansuje dopłaty do podstawowego oraz podwyższanego standardu. Finansowanie dodatkowych udogodnień najczęściej odbywa się z wykorzystaniem prywatnych polis zdrowotnych. To samo dotyczy usług stomatologicznych, w przypadku których Austriaków obowiązuje częściowa odpłatność. 

Konieczne wzmocnienie podstawowej opieki zdrowotnej 

Nowoczesny, ale i kosztowny system opieki zdrowotnej w Austrii jest wynikiem oparcia go w dużej mierze na generującej wysokie należności opiece szpitalnej. Co przez wielu uznawane jest za słaby punkt całego systemu. W 2013 r. sektor przeszedł reformę mającą na celu rozwiązanie problemów finansowanych spowodowanych rosnącymi kosztami opieki zdrowotnej. W związku z tym m.in., w ostatnich latach obserwuje się zmianę podejścia poprzez próbę wzmocnienia podstawowej opieki zdrowotnej oraz nacisk na medycynę prewencyjną.  Ze względu na duże rozdrobnienie zadań, austriackiemu systemu zarzuca się również nadmierną biurokrację. 

Polecane: