Reklama

Wdrożenie systemu algorytmicznej interpretacji wyników badań laboratoryjnych BloodLab przez Centrum Medyczne Medyk w Rzeszowie

Mieczysław Starkowski Polityka Zdrowotna

29/12/2023 17:30

Wyniki badań laboratoryjnych automatycznie analizowane przez algorytmy. Po integracji z systemem medycznym placówki, lekarz otrzymuje interpretację wyników badań pacjenta wygenerowaną przez sztuczną inteligencję. To wspiera jego pracę. Na razie dotyczy to morfologii krwi, panelu tarczycowego, d-dimerów, panelu sercowego i witaminy B12 i kwasu foliowego. Wkrótce dołączy interpretacja gospodarki lipidowej i elektrolitów. Z takiego postępu technologicznego korzystają już lekarze z Centrum Medycznego Medyk w Rzeszowie i Szpitala Uniwersyteckiego im. Jurasza w Bydgoszczy.

Centrum Medyczne Medyk w Rzeszowie jako pierwsza placówka lecznicza w Polsce wdrożyła do praktyki klinicznej system algorytmicznej interpretacji wyników badań laboratoryjnych BloodLab. Jest to efekt trzyletnich prac badawczych i rozwojowych multidyscyplinarnego zespołu lekarzy różnych specjalizacji i personelu technologicznego złożonego z programistów oraz specjalistów od algorytmów i data science firmy Saventic Health.

System został wdrożony w maju 2022 roku w wersji obejmującej tylko interpretację morfologii krwi. W sierpniu uruchomiono drugi panel – hormony tarczycy. W kolejnych miesiącach rozpoczynano interpretacje kolejnych badań: d-dimerów, troponiny, CK-MB, ntpro-BNP, witaminy B12 i kwasu foliowego. Trwają prace nad rozwojem systemu – zarówno doskonaleniem jego działania, jak i przygotowaniem interpretacji kolejnych badań.

Reklama

- Dzięki współpracy z wieloma ośrodkami medycznymi (między innymi w czasie realizacji grantu z NCBR) posiadamy bazę zanonimizowanych danych medycznych, która obejmuje kilka milionów rekordów – zwraca uwagę Maciej Majewski, Project Manager w firmie Saventic Health. – Nasz produkt wykorzystuje tak zwane algorytmy eksperckie, czyli przygotowane przez naszych ekspertów w oparciu o aktualną wiedzę medyczną oraz rekomendacje towarzystw naukowych. Sztuczna inteligencja to obecnie rodzaj pojęcia-wytrychu, które wykorzystywane bywa niezależnie od rzeczywiście stosowanej technologii. Myśląc o SI, najczęściej mamy na myśli rozwiązanie, na którym bazuje między innymi ChatGPT, czyli duże modele językowe (LLM – Large Language Models). My LLM wykorzystujemy w naszym drugim produkcie, czyli platformie do wspierania diagnostyki chorób rzadkich. BloodLab bazuje na algorytmach eksperckich oraz na uczeniu maszynowym – nadzorowanym i nienadzorowanym – które zresztą też wykorzystujemy we wspieraniu diagnostyki chorób rzadkich.

Po przeprowadzeniu prac integracyjnych wyniki badań laboratoryjnych są automatycznie analizowane przez algorytmy systemu z uwzględnieniem wieku i płci chorego oraz – w przypadku wybranych badań – danych z wywiadu. Współpracując z placówkami medycznymi firma stawia na automatyzację procesów. Stąd właśnie integracja Bloodlab z systemem medycznym placówki, dzięki czemu w tymże systemie razem z wynikami badań laboratoryjnych pacjenta lekarz otrzymuje interpretację wygenerowaną przez algorytmy. Jest ona dostępna na wyciągnięcie ręki, a konkretnie na jeden klik.

Reklama

Wynik interpretacji jest automatycznie dostarczany lekarzowi i zawiera opis stwierdzonych odchyleń od normy, ich możliwe przyczyny, proponowaną diagnostykę różnicową i najbardziej prawdopodobne scenariusze kliniczne. Ponadto generowana jest lista elementów, o których należy pamiętać podczas wywiadu i badania fizykalnego. System uwzględnia nie tylko najczęstsze schorzenia, ale także bardzo rzadkie przyczyny odchyleń.

Interpretacja jest prezentowana bezpośrednio w systemie komputerowym placówki. BloodLab dostarcza obecnie interpretację dla 5 grup wyników badań:

Reklama

● morfologii krwi;

● panelu tarczycowego (TSH, fT3, fT4; w trakcie uzupełnienia o interpretację wyniku badania przeciwciał);

● d-dimerów;

● panelu sercowego (troponina, nt-proBNP, CK-MB);

● witaminy B12 i/lub kwasu foliowego.

Przygotowywane są interpretacje dla kolejnych rodzajów badań, między innymi lipidogramu czy elektrolitów. Już w I kwartale 2024 roku oferta ma być rozszerzona o interpretację gospodarki lipidowej, czyli cholesterolu. Jest to bardzo częste badanie, ale w jego interpretacji należy uwzględnić wiele czynników odnoszących się do ryzyka sercowo-naczyniowego. Wraz z tą interpretacją będą dostarczane również m.in. wyliczenia wskaźnika SCORE2, a także informacje o ryzyku hipercholesterolemii rodzinnej, czyli tzw. Dutch Lipid Clinic Network Score (DLCNS).

Reklama

- Trzeba tylko pamiętać o jednym: nasz produkt jest zarejestrowanym wyrobem medycznym i nie służy pacjentom do diagnozowania – podkreśla Maciej Majewski. – Diagnozę może postawić tylko lekarz. System dostarcza interpretacji, która ma wspierać lekarza w tym zakresie. To nie jest tak, że chcemy lekarzy zastąpić czy stawiać za nich diagnozy, a czasem spotykamy się z takim zarzutem.

BloodLab ma ich wspierać w procesie diagnostycznym, być możliwością zapytania innego specjalisty z danej dziedziny o sposób interpretacji danego badania. Lekarz może porównać swoją wstępną diagnozę z możliwymi przyczynami nieprawidłowości w wynikach podanymi przez system. Jest on też w pewnej mierze checklistą, która pozwoli lekarzowi upewnić się, że nie pominął niczego podczas zbierania wywiadu czy podczas badania fizykalnego. Może to mieć duże znaczenie w eliminacji błędów medycznych, a w konsekwencji – uniknięciu roszczeń i odszkodowań. Dodatkowo interpretacja zawiera sugestie co do dalszej diagnostyki różnicowej, dzięki czemu system pozwala racjonalizować zlecone badania laboratoryjne do badań mających zdaniem specjalisty, np. hematologa, największą wartość kliniczną w danej sytuacji. Pozwala to na znaczną redukcję kosztów diagnostyki laboratoryjnej.

Reklama

Medyk był pierwszą placówką medyczną, z którą Saventic Health nawiązała współpracę. Rzeszowskie Centrum Medyczne stawia na wdrażanie innowacyjnych rozwiązań, jest więc wymarzonym partnerem dla takiego dostawcy.

- Jesteśmy przekonani, że w naszych placówkach każda osoba czuje się bezpieczna i otoczona odpowiednią opieką medyczną – mówi Stanisław Mazur, lekarz internista, kardiolog, prezes Centrum Medycznego Medyk. – Wszystkie podejmowane przez nas działania skierowane są w stronę pacjentów. Chcemy świadczyć możliwie najlepsze usługi medyczne, ułatwiać dostęp do lekarzy i zapewniać szybką diagnostykę. Dzięki bardzo dobrej współpracy z firmą Saventic Health wdrożenie algorytmicznej interpretacji wyników badań spowodowało, że nie tylko Rzeszów, ale cały region zyskał przychodnię o jeszcze wyższych standardach diagnostycznych szanujących nie tylko zdrowie, ale i czas pacjentów.

Reklama

Centrum Medyczne Medyk nie jest jedynym partnerem Saventic Health. Firma ma też umowę m.in. ze Szpitalem Uniwersyteckim im. Jurasza w Bydgoszczy. Od momentu rozpoczęcia sprzedaży dostarczyła łącznie interpretacje wyników prawie 70 tys. badań laboratoryjnych.

- Nasza współpraca z placówkami medycznymi może opierać się na różnych modelach. Zawsze staramy się wyjść naprzeciw oczekiwaniom partnera. Często współpracujemy w zakresie nie tylko jednego produktu, przez co wachlarz możliwości jest dość szeroki. Negocjacje współpracy pomiędzy firmą technologiczną a placówką medyczną to złożony proces, gdyż poza kwestiami biznesowymi muszą być uwzględnione także technologiczne i prawne. Mamy przecież do czynienia z danymi medycznymi, które podlegają szczególnej ochronie. Obecnie jesteśmy w trakcie takiego procesu z kilkoma podmiotami, ale na tym etapie nie chciałbym podawać szczegółów – wyjaśnia Maciej Majewski.

Reklama

***

Niedawno poznaliśmy zwycięzców konkursu „Przychodnia przyszłości” organizowanego przez Naczelną Izbę Lekarską IN – Sieć Lekarzy Innowatorów. Miał on na celu wybór najciekawszych innowacji wdrażanych w lecznictwie ambulatoryjnym i rozpropagowanie dobrych praktyk w zakresie wdrażania innowacji. Zwyciężył projekt „Wdrożenie systemu algorytmicznej interpretacji wyników badań laboratoryjnych”, który wspólnie zgłosiło Centrum Medyczne Medyk z Rzeszowa oraz Saventic Health – polska spółka będąca producentem wyrobu medycznego BloodLab. O wyniku zdecydowała kapituła konkursu złożona z lekarzy-praktyków, managerów placówek medycznych, przedstawicieli kluczowych organizacji sektora zdrowotnego (MZ, NFZ, Centrum e-Zdrowia, NIL) i dziennikarzy specjalizujących się w tematyce zdrowia.