RPO: w szpitalach łamane są prawa ciężarnych i rodzących

Rzecznik Praw Obywatelskich zajął się sprawą łamania praw kobiet w ciąży i rodzących. Chodzi o formę i okoliczności, w jakich od tych pacjentek uzyskiwane są zgodny na przeprowadzanie zabiegów w trakcie porodu. Z sygnałów, które otrzymuje Rzecznik wynika, że kobiety rodzące są nakłaniane do wyrażania zgody na przeprowadzenie zabiegu w trakcie porodu, gdy nie mogą w pełni świadomie podjąć takiej decyzji.

Z ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty oraz ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta wynika, że lekarz może wykonać badanie lub udzielić świadczenia zdrowotnego po wyrażeniu zgody przez pacjenta. Z kolei chory po uzyskaniu od lekarza informacji o proponowanym świadczeniu może je zaaprobować lub odrzucić. Zgoda, co ważne, musi być wyrażona świadomie tj. pacjent musi zrozumieć, na jakich zasadach zabieg zostanie przeprowadzony oraz jakie będą jego następstwa.

Takiej zasady nie spełnia tzw. zgoda blankietowa, łącznie na kilka zabiegów, pobierana m.in. od pacjentki ciężarnej podczas rejestracji w szpitalu, przed przyjęciem na oddział. Uzyskana w ten sposób akceptacja zabiegu może stanowić naruszenie praw pacjentki, gdyż lekarz lub położna nie poinformowali wcześniej ciężarnej o możliwych skutkach jego przeprowadzenia – uważa Rzecznik Praw Obywatelskich.

Podobnie jest w przypadku uzyskiwania od pacjentki zgody na wykonanie określonego zabiegu w trakcie samego porodu, gdy rodząca walczy z bólem, zmęczeniem i stresem. Skupiona na czynnościach porodowych i wykonywaniu poleceń personelu medycznego kobieta ma wówczas utrudnione możliwości swobodnego i świadomego podjęcia decyzji o potrzebie wykonania danego zabiegu. Podobne praktyki stanową naruszenie praw kobiet rodzących i ciężarnych – wskazuje RPO.

Rzecznik zwrócił się o zajęcie stanowiska w tej sprawie do samorządu lekarskiego oraz do ministra zdrowia. 

Aleksandra Smolińska

Źródło: RPO