Przełom w diagnostyce schizofrenii? Cząsteczki mikroRNA mogą być nowym biomarkerem

Nowe nadzieje dla psychiatrii – badacze z Wrocławia wskazują, że dwie konkretne cząsteczki mikroRNA mogą w przyszłości pomóc w diagnozowaniu schizofrenii. Przeanalizowali dane z aż 77 badań naukowych i odkryli powtarzalne zmiany ekspresji w miR-181b-5p oraz miR-34a-5p. Co to oznacza dla pacjentów i lekarzy?

MikroRNA (miRNA) to krótkie, niekodujące fragmenty RNA, które – choć same nie tworzą białek – regulują ekspresję genów. Działają jak „tłumiki” w komórkach, wpływając na całe szlaki metaboliczne i biochemiczne.

Co je wyróżnia?

• Są czułe na stres, infekcje, dietę i czynniki środowiskowe

• Mogą odzwierciedlać aktualny stan organizmu i psychiki

• Znajdują się zarówno we krwi, jak i w tkankach mózgowych

To czyni je obiecującym kandydatem na biomarkery chorób psychicznych, zwłaszcza schizofrenii.

Zespół naukowców z Instytutu Immunologii i Terapii Doświadczalnej PAN oraz Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu (UMW) przeprowadził największy jak dotąd przegląd systematyczny badań nad mikroRNA w kontekście schizofrenii.

Kluczowe ustalenia:

• Przeanalizowano 124 mikroRNA o zmienionej ekspresji u osób z zaburzeniami psychotycznymi.

• Dwa z nich – miR-181b-5p i miR-34a-5p – wykazywały największą spójność wyników w próbkach krwi i mózgu.

• Wskaźnik AUC (miara trafności diagnostycznej) dla tych cząsteczek sięgał nawet 0,98, co sugeruje bardzo wysoką skuteczność różnicowania zdrowych i chorych.

Obecnie schizofrenia diagnozowana jest wyłącznie na podstawie objawów klinicznych i wywiadu psychiatrycznego, co bywa trudne, czasochłonne i obarczone ryzykiem błędu.

Zanim mikroRNA staną się standardem w psychiatrii, konieczne są dalsze badania:

• Duże, wieloośrodkowe badania walidujące skuteczność biomarkerów

• Ustalenie zakresów referencyjnych dla zdrowych i chorych

• Redukcja kosztów badań molekularnych, które wciąż są drogie i niestandardowe

Naukowcy zauważyli ciekawą korelację – osoby ze schizofrenią rzadziej chorują na glejaki, czyli nowotwory ośrodkowego układu nerwowego. Jedna z hipotez zakłada, że nadekspresja miR-181b-5p i miR-34a-5p może działać przeciwnowotworowo.