Plany transformacji w ochronie zdrowia coraz bliżej

Krajowy oraz wojewódzkie plany transformacji w ochronie zdrowia mają funkcjonować od 2022 r. - przewiduje projekt ustawy. Po etapie konsultacji publicznych projekt trafił właśnie do komisji prawniczej. Jakie uwagi zgłoszono i uwzględniono podczas konsultacji?

Chodzi o projekt ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw O projekcie pisaliśmy jeszcze we wrześniu ub. roku 

Projekt ustawy został negatywnie oceniony przez Komisję Wspólną Rządu i Samorządu Terytorialnego na posiedzeniu 28 października 2020 r.

Do projektu można było zgłaszać uwagi w ramach 21-dniowych konsultacji publicznych. Wpłynęło ich blisko 120, jednak nie wszystkie zostały uwzględnione, a niektóre częściowo.

Np. AOTMiT proponował włączenie kierowników Narodowej Strategii Onkologicznej czy Narodowej Strategii Kardiologicznej do prac nad mapami potrzeb zdrowotnych w MZ. - Nie ma konieczności rozszerzenia konsultacji mapy potrzeb zdrowotnych o inne instytucje np. w zakresie onkologii i kardiologii, ponad te wskazane z ustawie - wskazało MZ wyjaśniając nieuwzględnienie tej uwagi. Uwzględniono zaś uwagę, aby w skład wojewódzkiej rady do spraw potrzeb zdrowotnych, która bierze udział w tworzeniu wojewódzkiego planu, wchodził jeden przedstawiciel Agencji.

Więcej czasu na przygotowanie planów

Uwzględniono m.in. uwagę śląskiego urzędu wojewódzkiego dot. zmiany terminów przygotowania map. Po zmianie, projekt przewiduje, że pierwszy wojewódzki plan wojewoda ustala na okres od 1 stycznia 2022 r. do 31 grudnia 2027 r. i ogłasza w terminie do 30 września 2021 r., z zastrzeżeniem, że projekt wojewódzkiego planu wojewoda przekazuje do zatwierdzenia ministrowi zdrowia do 30 czerwca 2021 r.”. Wcześniej projekt zakładał  ogłoszenie do 30 czerwca, a przekazanie do zatwierdzenia do 31 marca 2021 r.

Z kolei lubuski urząd wojewódzki wnosił wątpliwości dotyczące terminu publikacji corocznie przez Ministra Zdrowia informacji o realizacji wskaźników określonych w krajowym planie transformacji wskazany na dzień 31 marca roku następującego po roku, którego informacja dotyczy. "Z uwagi na terminy okresów sprawozdawczych istnieją wątpliwości czy wszystkie niezbędne dane do obliczenia wskaźników będą już dostępne. Taki sam termin (31 marca) mają wojewodowie, aby przesłać do Ministra Zdrowia informację o realizacji wskaźników określonych w wojewódzkich planach transformacji - czy Minister Zdrowia nie będzie wykorzystywał informacji przesłanych przez wojewodów?" - wskazał urząd.

Uwaga ta została częściowo uwzględniona, a termin na publikację wskaźników wydłużono do 30 kwietnia.

MZ nie uwzględnił uwagi NIZP-PZH dotyczącej zbyt małej - zdaniem Instytutu - planowanej liczby analityków zaangażowanych w tworzenie planu. "Wydaje się, że zakres planu będzie bardzo szeroki. Zatem planowane zasoby w sensie liczby analityków zaangażowanych w jego przygotowanie, ich kompetencji (patrząc na poziom wynagrodzeń) i termin przygotowania planu są nierealistycznie małe, jeśli przyjąć, że plan ma rzeczywiście skutecznie oddziaływać na system ochrony zdrowia. Warto zwrócić uwagę, że OSR nie przewiduje żadnych środków na konsultacje planu z ekspertami, co wydaje się przecież niezbędne" - brzmi uwaga NIZP-PZH. Jednak według MZ, "OSR opracowany jest w oparciu o dotychczasowe doświadczenia i współpracę".

Nie zostały także uwzględnione uwagi Krajowej Izby Fizjoterapeutów czy Porozumienia Zielonogórskiego dotyczące udziału przedstawicieli organizacji reprezentujących świadczeniodawców jako praktyków znających realia systemu oraz przedstawicieli samorządów zawodowych przy tworzeniu  lub opiniowaniu planów.

Ograniczona samorządność

Resort nie uwzględnił też uwag marszałka województwa pomorskiego, który wskazywał, że centralizacja wpłynie negatywnie na realizację lokalnych potrzeb zdrowotnych mieszkańców. "Zmiany w ustawie umożliwiają istotnie większą ingerencję wojewody w politykę zdrowotną realizowaną przez jst na terenie województwa oraz ograniczają elastyczność w reagowaniu na bieżące potrzeby zdrowotne poprzez narzucenie wykonania harmonogramu. Zapisy w ustawie istotnie ograniczają tym samym samorządom (jako sama nazwa wskazuje) samorządność". 

Także Prezydium Naczelnej Izby Lekarskiej negatywnie oceniło projekt wskazując, że "mapy potrzeb zdrowotnych powinny być tworzone i analizowane na terenie danego województwa, gdyż na poziomie lokalnym najpełniej i najbardziej precyzyjnie można określić potrzeby zdrowotne społeczeństwa".