Reklama

Pionierskie operacje z użyciem sztucznej inteligencji i robota da Vinci w Rzeszowie – przełom w chirurgii onkologicznej

10/07/2025 16:30

Nowe technologie medyczne, Pionierskie operacje użyciem sztucznej inteligencji robota Vinci Rzeszowie przełom chirurgii onkologicznej - zdjęcie, fotografia

Spis treści

Sztuczna inteligencja tworzy chirurgiczną „mapę”
Rozszerzona rzeczywistość zmienia chirurgię
Inżynierowie z Rzeszowa rozwijają technologię
Rzeszów centrum innowacyjnych technologii medycznych

W Uniwersyteckim Szpitalu Klinicznym im. F. Chopina w Rzeszowie przeprowadzono pierwsze w Polsce operacje z wykorzystaniem chirurgii robotycznej wspomaganej sztuczną inteligencją. Specjaliści wykonali nowatorskie zabiegi usunięcia guzów nerek przy użyciu robota da Vinci oraz trójwymiarowej technologii obrazowania 3D opartej na algorytmach AI.

Zabieg częściowej nefrektomii, czyli usunięcia zmiany nowotworowej z zachowaniem zdrowej części nerki, przeprowadził dr Jakub Kempisty – certyfikowany operator i trener chirurgii robotycznej. Dzięki zaawansowanej technologii lekarz zyskał dostęp do obrazu wnętrza ciała pacjenta w czasie rzeczywistym, co pozwoliło mu precyzyjnie zaplanować i przeprowadzić operację.

Sztuczna inteligencja tworzy chirurgiczną „mapę”

Przed operacją lekarze wykonali serię zdjęć tomografii komputerowej, które przekształcono w przestrzenny model narządu.

Algorytm sztucznej inteligencji w połączeniu z obrazem 3D analizował to, co robiliśmy podczas operacji i podążał za nami, pokazując w czasie rzeczywistym, gdzie znajduje się guz i naczynia – wyjaśnił dr Kempisty w rozmowie z PAP. – Trójwymiarowy model wskazywał, gdzie dokładnie się ona znajduje, gdzie znajdują się kluczowe naczynia krwionośne. Był taką mapą, z której można wyczytać, w którym kierunku należy się poruszać, żeby znaleźć to, czego szukamy – dodał.

Reklama

System ten został opracowany przez Marco Mezzinę z belgijskiej Orsi Academy, jednego z najbardziej renomowanych ośrodków szkoleniowych w zakresie chirurgii robotycznej. Mezzina, doktorant uniwersytetu KU Leuven, czuwał nad próbami klinicznymi systemu podczas operacji w Rzeszowie.

Rozszerzona rzeczywistość zmienia chirurgię

Rzeczywistość rozszerzona w chirurgii pozwala stworzyć specyficzną dla pacjenta mapę 3D naczyń, guzów i innych punktów orientacyjnych bezpośrednio na scenę endoskopową, dając chirurgowi „przezroczysty” widok struktur znajdujących się pod powierzchnią – tłumaczył Marco Mezzina.

Reklama

Dzięki tej technologii można nie tylko lepiej planować resekcję guza, ale również ograniczyć czas niedokrwienia i ochronić zdrową tkankę. Jak jednak zaznaczył inżynier, wdrożenie tych rozwiązań do codziennej praktyki klinicznej wymaga pokonania przeszkód technicznych, m.in. związanych z przesuwaniem się tkanek podczas operacji.

Inżynierowie z Rzeszowa rozwijają technologię

Operacje obserwowali inżynierowie z Politechniki Rzeszowskiej, którzy już rozważają kolejne etapy rozwoju systemu.

Możemy współpracować nad rozszerzeniem modelu AI o moduł rozpoznawania mowy, coś na wzór Chata GPT – zapowiedział dr inż. Stefan Stagraczyński z Katedry Fizyki i Inżynierii Medycznej PRz. – Podczas operacji lekarz ma ręce zajęte, ale może wydawać polecenia głosowe. Mógłby dodatkowo sterować trójwymiarowym modelem, pozycjonować, chwilowo oddalić model czy uzyskać ostrzeżenie o zbliżaniu się do naczyń krwionośnych.

Reklama

To początek współpracy między zespołem z Rzeszowa a belgijskimi inżynierami. Uniwersytecki Szpital Kliniczny już planuje kolejne zabiegi z wykorzystaniem nowoczesnych systemów informatycznych.

Rzeszów centrum innowacyjnych technologii medycznych

Takie operacje to nie tylko duży krok technologiczny, ale także praktyczny dowód na to, że nasz ośrodek może być miejscem testowania i wdrażania rozwiązań, które zmieniają standardy leczenia – podkreślił dyrektor szpitala Marcin Rusiniak.

Chirurgia robotyczna wspomagana sztuczną inteligencją to przyszłość medycyny, która właśnie staje się rzeczywistością w Polsce. Rzeszów już dziś pokazuje, że może być liderem tych zmian.

Reklama

Źródło: PAP/MH