O co walczą brytyjscy lekarze?

Dziś kończy się 48 godzinna akcja strajkowa młodych lekarzy w Wielkiej Brytanii. Protestują oni przeciwko zmianom jakie do zawieranych z nimi kontraktów chce wprowadzić rząd brytyjski. Czego konkretnie dotyczy spór?

Zdaniem rządu Wielkiej Brytanii

Według brytyjskiego rządu dotychczas obowiązujące kontrakty są niesprawiedliwe i przestarzałe. Jedne z pierwszych propozycji zmian powstały w 2012 roku. Jednak w wyniku braku konsensusu po dwóch latach prace nad nimi zawieszono.

Pod koniec ubiegłego roku wznowiono projekt z myślą o wprowadzeniu nowych kontraktów latem bieżącego roku. Brytyjskie ministerstwo zdrowia proponuje wzrost podstawowego wynagrodzenia o 13,5%. Godziny pracy w sobotę będą płatne jak za dzień roboczy. Płatność za pracę w godzinach nocnych i w pozostałe godziny weekendu będą niższe od obowiązujących. Ponadto obiecano chronić pensje obecnych młodych lekarzy przez pierwsze trzy lata.

Zdaniem ministerstwa zmiany mają poprawić opiekę okołoweekendową. Uzasadniając taką potrzebę resort zdrowia powołuje się na badania opublikowane w British Medical Journal.  Wynika z nich, że ryzyko zgonu w sobotę wzrasta o 10% a w niedzielę o 15% w porównaniu do śród.

Rząd Wielkiej Brytanii nie ukrywa, że nowe-mniej korzystne warunki płacowe szczególnie dotkną kobiety. Jednak taki stan rzeczy uznaje za uzasadniony.

Szkocja i Walia pozostaną przy obecnych kontraktach. Irlandia Północna nie podjęła jeszcze w tej sprawie decyzji. Jest to w dużej mierze podyktowane brakiem presji związanym z kosztami opieki całotygodniowej. W Walii ma się zwiększyć dostępność w weekendy do testów diagnostycznych, terapii i aptek.

W przyszłości także mają zmienić się kontrakty dla konsultantów.

Zdaniem lekarzy

W Anglii jest około 55 000 młodych lekarzy i stanowią 1/3 pracowników medycznych. Obecnie pensja młodego lekarza wynosi około 23 000 funtów. Wliczając dodatkowe fundusze za pracę w godzinach popołudniowych, nocnych oraz w weekendy może ona wynieść około 30 000 funtów. Dwukrotnie wyższe pensje zdarzają się rzadziej i wiążą się z dłuższym doświadczeniem, szerszymi obowiązkami i większą odpowiedzialnością lekarza.

Młodzi lekarze są oburzeni próbą wprowadzenia przez rząd całotygodniowej kompleksowej pracy NHS. Obecnie i tak stanowią większą grupę wśród personelu medycznego pracującego w sobotę i w niedzielę. Według medyków nowe kontrakty sumarycznie doprowadzą do obniżenia ich zarobków oraz wydłużenia całkowitego czasu pracy co w konsekwencji może zagrażać bezpieczeństwu pacjentów.

Dla nowych młodych lekarzy, którzy dopiero zaczynają swoją karierę w NHS, nowe umowy będą oznaczały gorsze warunki finansowe niż dziś. Nie będą też dodatkowo chronieni trzyletnim okresem przejściowym.

Federacja reprezentująca lekarki podkreśla, że analiza nowych kontraktów jest niekorzystna dla kobiet, szczególnie kształcących się w niepełnym wymiarze czasu pracy, będących opiekunami lub rodzicem samotnie wychowującym dzieci. Ponadto wskazuje, że nowa umowa może naruszać prawo młodych lekarzy do życia rodzinnego, zgodnie z ustawą o prawach człowieka

Zdaniem Brytyjczyków

Według nowego sondażu YouGov 45% Brytyjczyków popiera pełny strajk. Jednoznacznie przeciwstawia się jemu 38% społeczeństwa. Ponownie 45% obwinia rząd za zaistniałą sytuację, a tylko 12% twierdzi, że wina leży po stronie BMA. 30% respondentów nie było w stanie wskazać źródła problemu.

Obecnie trwającą akcję protestacyjną wspiera 59% Brytyjczyków. Wstępne dane wskazują na utrzymanie poparcia społeczeństwa nawet w przypadku strajku z odmową pracy przy nagłych interwencjach. Anglicy wiedzą, że istotne jest wypracowanie kontraktu, który pozwoli na adekwatną i przede wszystkim bezpieczną opiekę a medykom na odpowiednią zapłatę.

Kolejny strajk odbędzie się 26 i 27 kwietnia. Wówczas po raz pierwszy strajkujący nie będą pracować także w sytuacjach nagłych.

DK

Źródła: The independent, the guardian, BBC