Nawet 30 proc. przypadków nadciśnienia może pozostawać niezdiagnozowanych. Winą mankiet. Czas na zmianę metody?

Choć pomiar ciśnienia krwi jest jedną z najczęstszych czynności wykonywanych w gabinetach lekarskich i domach na całym świecie, okazuje się, że metoda ta może nie być tak precyzyjna, jak do tej pory sądzono. Najnowsze badania naukowców z University of Cambridge, opublikowane w czasopiśmie „PNAS Nexus”, rzucają nowe światło na mechaniczne i fizyczne podstawy tego zjawiska.

Metoda osłuchowa, czyli ta z wykorzystaniem nadmuchiwanego mankietu i stetoskopu, uważana jest za „złoty standard” w diagnostyce ciśnienia krwi. Jednak naukowcy z Cambridge wykazali, że dochodzi w niej do systematycznego zaniżania ciśnienia skurczowego oraz zawyżania ciśnienia rozkurczowego.

W swoim eksperymencie badacze opracowali nowy model fizyczny, który dokładniej odwzorowuje zachowanie tętnic pod wpływem mankietu. Kluczem było zastosowanie rurek, które całkowicie zapadają się pod wpływem ucisku – tak jak naturalne tętnice w ludzkim ciele.

Jak tłumaczy współautorka badania, Kate Bassil z Wydziału Inżynierii University of Cambridge:

Zjawisko, które powoduje błąd, polega na tym, że po napompowaniu mankietu i odcięciu dopływu krwi, w dolnej części ramienia powstaje strefa bardzo niskiego ciśnienia. To właśnie ono sprawia, że tętnica pozostaje zamknięta dłużej, niż powinna – nawet gdy mankiet zaczyna się opróżniać. W rezultacie rejestracja momentu, w którym przepływ krwi wraca do normy, jest opóźniona, a ciśnienie skurczowe – zaniżone.

Prof. Anurag Agarwal, współautor badania, zaznacza:

Dobra wiadomość: niekoniecznie. Naukowcy proponują kilka prostych zmian w procedurze, które mogą znacząco poprawić dokładność pomiaru bez potrzeby wymiany urządzeń.

Jedną z takich zmian może być uniesienie ramienia przed wykonaniem pomiaru, co wpływa na przewidywalność ciśnienia w mankiecie. Drobna korekta protokołu wystarczy, by ograniczyć ryzyko błędu.

Jeśli jednak w przyszłości powstaną nowe generacje urządzeń do monitorowania ciśnienia krwi, mogą one wymagać dodatkowych danych – takich jak wiek, wskaźnik BMI czy indywidualna charakterystyka tkanek. To pozwoli jeszcze precyzyjniej „kalibrować” pomiar dla każdej osoby.

Zespół z Cambridge planuje kolejne badania kliniczne, aby przetestować swoje hipotezy w praktyce – i szuka partnerów przemysłowych oraz medycznych, którzy pomogą w rozwoju technologii.