Lekarze obawiają się śmierci diagnostyki prenatalnej

Spada liczba badań prenatalnych, gdyż kobiety uznają, że i tak nie ma po co się na nie zgłaszać. Ginekolodzy alarmują jednak, aby nie rezygnować z nich bo one nie służą tylko do podjęcia decyzji o aborcji a dzięki wcześnie wykrytej wadzie u dziecka, można prowadzić operacje wewnątrzmaciczne. 

W niektórych ośrodkach w Polsce po opublikowaniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego zakazującego aborcji z powodu wad dziecka, spadła liczba badań prenatalnych. Tego właśnie obawiało się wielu ginekologów i położników. 

Ostatnio Michał Strus, lekarz pracujący w poradni badań prenatalnych Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie, napisał na Instagramie, że przed publikacja wyroku TK specjaliści wykonywali średnio 6-10 inwazyjnych badań prenatalnych w tygodniu (aminopunkcje, biopsje kosmówki). Teraz jest mniej. Na moich oczach umiera inwazyjna diagnostyka prenatalna”-wskazał dr. Strus.

Mniej badań w Krakowie i w Warszawie

Potwierdza to oficjalnie rzecznik prasowy krakowskiego - Porównując luty 2020 roku, to wykonaliśmy 30 badań prenatalnych, a w lutym 2021 roku - 10. Natomiast nie jesteśmy w stanie „rozdzielić" o ile wpływ na zmniejszenie ma wyrok TK, a ile pandemia COVID-19- informuje Maria Włodkowska

Podobne spostrzeżenia mają specjaliści z Warszawy -Nie robiliśmy jeszcze dokładnych analiz, ale tych badań jest mniej. Kobiety nie decydują się na nie, gdyż tkwią w przekonaniu, że jeśli dowiedzą się o nieuleczalnych wadach płodu, to i tak nie będą miały wpływu na dalsze losy ciąży. A to jest błędne przekonanie bo badania prenatalne nie służą tylko temu aby wykonać terminację ciąży- wskazuje prof. Mirosław Wielgoś, konsultant krajowy w dziedzinie perinatologii i szef Uniwersyteckiego Centrum Zdrowia Kobiety i Noworodka, Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Podkreśla, że badania prenatalne pomagają wykryć wczesne wady genetyczne u dzieci i niektóre z nich da się leczyć już wewnątrzmacicznie, przeprowadzając operacje jeszcze gdy kobieta jest w ciąży albo pozwolą roztoczyć nad ciężarną właściwą opiekę okołoporodową jakiej wymaga jej wymagających tego sytuacjach.

Prof. Wielgoś podaje przykład małego Franka, który jakiś czas temu został uratowany bo zespół specjalistów w  warszawskim ośrodku przeprowadzić jego matce siedem wewnątrzmacicznych transfuzji krwi.

Polityka Zdrowotna sprawdziła jak wygląda po publikacji wyroku TK wykonywalność badań w innych ośrodkach. Np. w Szpitalu Bielańskim w Warszawie, pozostaje na tym samym poziomie. Podobnie jest w Szpitalu Klinicznym Przemienienia Pańskiego w Poznaniu. 

Niska świadomość wartość badań prenatalnych

Niestety problemem w Polsce jest cały czas niska świadomość na temat badań prenatalnych. O poszerzenie dostępu do nich apelował niedawno do premiera Rzecznik Praw Obywatelskich. Adam Bodnar wskazał, że nadrzędnym celem przeprowadzania badań prenatalnych jest wykrycie istnienia zmian patologicznych płodu i następnie – o ile to możliwe – zastosowanie terapii jeszcze na etapie rozwoju prenatalnego człowieka bądź tuż po jego urodzeniu. Jak podkreślił RPO prawo do badań prenatalnych stanowi element prawa pacjentki do uzyskania świadczeń zdrowotnych zgodnie ze wskazaniami aktualnej wiedzy medycznej oraz prawa do informacji o stanie zdrowia.

Bodnar zwrócił uwagę, że zgodnie z przepisami państwo zobowiązane jest do zapewnienia kobietom w ciąży opieki medycznej, socjalnej i prawnej – zwłaszcza poprzez opiekę prenatalną nad płodem oraz opiekę medyczną nad kobietą w ciąży. RPO podkreślił też, że obowiązek władz publicznych do zapewnienia szczególnej opieki zdrowotnej kobietom ciężarnym wynika także z konstytucji.

Badania prenatalne są refundowane przez NFZ dla każdej kobiety w ciąży od 35 roku życia, gdyż wtedy jest podwyższone ryzyko wystąpienia wad genetycznych oraz  dla kobiet, u których w poprzedniej ciąży wystąpiła aberracja chromosomowa płodu lub dziecka

Poza tym na badania prenatalne powinien skierować ginekolog, gdy stwierdzi wystąpienie strukturalnych aberracji chromosomowych u kobiety ciężarnej lub u ojca dziecka albo np. zauważy w czasie ciąży nieprawidłowy wyniku badania USG lub badań biochemicznych wskazujących na zwiększone ryzyko aberracji chromosomowej lub wady płodu.

Program Badań Prenatalnych finansowany przez NFZ obejmuje: