Kobieca twarz nałogu. Dlaczego terapia kobiet może być skuteczniejsza niż mężczyzn?

Choć statystyki pokazują, że mężczyźni piją częściej, to właśnie kobiety – gdy już trafią na terapię – wykazują niezwykłą determinację w walce o powrót do zdrowia. Z okazji Światowego Dnia Trzeźwości, psycholog dr hab. Krzysztof Gąsior obala mity dotyczące kobiecego alkoholizmu i wskazuje, gdzie tkwi klucz do sukcesu w leczeniu.

W 2024 roku ze specjalistycznego wsparcia leczenia uzależnień skorzystało ponad 175 tys. osób. Choć według Krajowego Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom kobiety stanowią około 20% tej grupy, ich droga do trzeźwości różni się diametralnie od tej, którą pokonują mężczyźni.

Eksperci wskazują na zjawisko tzw. teleskopowania – u kobiet picie ryzykowne zaczyna się zazwyczaj później niż u mężczyzn, ale proces uzależnienia postępuje znacznie szybciej. Dr hab. Krzysztof Gąsior, Dyrektor Świętokrzyskiego Centrum Profilaktyki i Edukacji, wyjaśnia fundamentalną różnicę w motywacjach obu płci:

Kobiety częściej wybierają słabsze alkohole, pijąc regularnie, niemal codziennie. Szybciej też odczuwają fizyczne i psychiczne skutki nałogu, z których najtrudniejszymi są dojmujący wstyd i poczucie winy.

Przez lata społeczny brak przyzwolenia na picie kobiet paradoksalnie nie chronił ich przed chorobą, lecz spychał ją do podziemia. Kobiety piły w samotności, skrycie, bojąc się potępienia.

Specjalista przypomina, że jeszcze kilkadziesiąt lat temu uzależnienie kobiet porównywano do choroby nowotworowej – rozwijającej się skrycie, by nagle doprowadzić do wyniszczenia organizmu. Dziś to podejście się zmienia, a większa świadomość pozwala na szybszą interwencję.

Okazuje się, że to właśnie kobiety mają w sobie większą siłę do walki o zmianę swojego życia, jeśli tylko otrzymają odpowiednie wsparcie.

Kluczem do sukcesu jest jednak otoczenie. Postawa partnera bywa decydująca – może on stać się barierą („to wstyd, wypisz się”) lub największym sojusznikiem w drodze do trzeźwości.

Współczesna terapia kobiet musi wykraczać poza samą abstynencję. Psychologowie zwracają uwagę na konieczność leczenia współistniejących zaburzeń lękowych czy depresji, które często są fundamentem nałogu. Bardzo istotnym elementem jest praca z traumą.

Dr Gąsior postuluje tworzenie osobnych grup terapeutycznych dla kobiet oraz wsparcie w opiece nad dziećmi, co często stanowi fizyczną barierę w podjęciu regularnych spotkań. Czasami niezbędna jest również terapia par:

Choć obchodzimy Światowy Dzień Trzeźwości, dane GUS za 2024 rok są alarmujące. Średnie spożycie alkoholu w Polsce wynosi 8,8 litra czystego spirytusu na mieszkańca. Obrazowo to aż:

• 320 butelek piwa,

• 106 butelek wina,

• lub 44 półlitrowe butelki wódki rocznie na każdego Polaka (wliczając dzieci).

W obliczu tych liczb eksperci przypominają: alkoholizm nie jest kwestią "silnej woli", ale chorobą, która wymaga profesjonalnego, empatycznego leczenia dostosowanego do płci i historii pacjenta.