Dania eliminuje transmisję HIV i kiły z matki na dziecko. WHO potwierdza przełomowy sukces

Dania jako pierwszy kraj w Unii Europejskiej wyeliminowała transmisję HIV i kiły z matki na dziecko (EMTCT) – potwierdziła to Światowa Organizacja Zdrowia (WHO). Certyfikacja obejmuje lata 2021–2024 i oznacza spełnienie rygorystycznych kryteriów dotyczących badań prenatalnych, leczenia i bardzo niskich wskaźników zakażeń. To ważny krok w kierunku tzw. potrójnej eliminacji, która obejmuje także wirusowe zapalenie wątroby typu B (HBV).

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) oficjalnie potwierdziła, że Dania wyeliminowała zakażenia HIV i kiłą przenoszone z matki na dziecko. To pierwszy taki przypadek wśród państw Unii Europejskiej.

Decyzja została podjęta po analizie Regionalnego Komitetu Walidacyjnego WHO w czerwcu 2025 r. oraz Globalnego Komitetu Doradczego ds. Walidacji (GVAC) w sierpniu 2025 r. Oceniono dane z lat 2021–2024 i potwierdzono, że kraj spełnił wszystkie wymagane wskaźniki.

Dr Tedros Adhanom Ghebreyesus, Dyrektor Generalny WHO, podkreślił:

Z kolei dr Hans Henri P. Kluge, Dyrektor Regionalny WHO dla Europy, wyjaśnił:

W praktyce oznacza to, że niemal wszystkie kobiety w ciąży są badane w kierunku HIV i kiły, a w razie potrzeby natychmiast otrzymują leczenie, co zapobiega zakażeniu dziecka.

W Danii około 5950 osób żyje z HIV, a mniej niż 0,1% kobiet w ciąży jest zakażonych. Dzięki rutynowym badaniom i leczeniu udało się zredukować transmisję z matki na dziecko do zera.

W 2024 roku odnotowano 626 przypadków kiły, z czego 524 dotyczyły mężczyzn, a 102 kobiet. Kiła wrodzona występuje rzadko dzięki systematycznym badaniom prenatalnym.

Jeśli chodzi o wirusowe zapalenie wątroby typu B (HBV), przewlekłe zakażenie dotyczy około 0,2–0,3% populacji, głównie wśród migrantów z regionów o wyższej zapadalności.

Sukces Danii to efekt wieloletnich inwestycji w powszechny system ochrony zdrowia, zintegrowane badania przesiewowe w ciąży oraz sprawny system raportowania danych.

Sophie Løhde, minister spraw wewnętrznych i zdrowia Danii, powiedziała:

Dodała także:

Bycie pierwszym krajem w Unii Europejskiej, który osiągnął ten kamień milowy, to zarówno zaszczyt, jak i odpowiedzialność”.

Dania pracuje obecnie nad rozszerzeniem certyfikacji o HBV, aby osiągnąć pełną potrójną eliminację transmisji z matki na dziecko: HIV, kiły i wirusowego zapalenia wątroby typu B.

Do tej pory 22 kraje i terytoria na świecie uzyskały walidację WHO w zakresie eliminacji transmisji wertykalnej HIV, kiły lub HBV albo są na drodze do jej uzyskania.