Antyszczepionkowiec ministrem zdrowia USA. Czy to groźny sygnał dla świata?

Prezydent elekt Donald Trump ogłosił nominację Roberta F. Kennedy'ego Jr., znanego z antyszczepionkowych poglądów, na szefa Departamentu Zdrowia. Czy to oznacza kryzys w profilaktyce chorób, którym można zapobiegać poprzez szczepienia?

Nominacja Kennedy'ego zbiegła się z informacją pochodzącą z raportu Światowej Organizacji Zdrowia i amerykańskich Centrów Kontroli i Zapobiegania Chorobom, że w zeszłym roku np. na odrę zachorowało o 20 proc. więcej niż rok wcześniej. Łącznie na świecie na odrę zachorowało ponad 10,3 miliona osób, chorobę, na którą mamy skuteczne szczepienia i o której na długi czas, właśnie dzięki prewencji zapomnieliśmy. 

Kennedy, bratanek prezydenta Johna F. Kennedy'ego, zapowiadał walkę z korupcją oraz reformy w systemie dopuszczania leków i szczepionek. Prezydent-elekt Donald Trump podkreślił, że Kennedy będzie chronił obywateli przed "szkodliwymi substancjami i produktami farmaceutycznymi", obwiniając jednocześnie korporacje o kryzys zdrowotny w USA.

Kennedy to były Demokrata, który ostatecznie poparł Trumpa, jest prawnikiem specjalizującym się w ochronie środowiska i zdrowia. Znany ze sceptycyzmu wobec szczepionek, zapewnia, że nie planuje ich zakazywać, lecz chce dać obywatelom wybór. W jednym z wpisów na portalu X obiecywał, że dokona głębokich zmian w Agencji Żywności i Leków (FDA), którą oskarżał o prowadzenie "wojny przeciwko zdrowiu". Zapowiedział reformy w FDA, zarzucając agencji tłumienie alternatywnych terapii i promowanie interesów korporacji farmaceutycznych. Obiecał również działania przeciwko fluoryzacji wody, twierdząc, że fluor szkodzi dzieciom.

Decyzja Trumpa wywołała kontrowersje, a w kręgach medycznych budzi obawy. O komentarz do zapowiedzi powołaniaRoberta F. Kennedy'ego jr. na szefa resortu zdrowia w USA poprosiliśmy prof. Jacka Wysockiego, przewodniczącego Polskiego Towarzystwa Wakcynologii.

- Bardzo wiele krajów opierało się na zaleceniach amerykańskiego Komitetu dotyczącego szczepień ochronnych. Komitet często wypracowywał naukowo uzasadnione opinie i bardzo przejrzyście je prezentował, pokazując stanowiska różnych ekspertów i to, jak głosowali oni nad konkretnymi opiniami. Nawet widzieliśmy, które opinie były przyjęte jednomyślnie, a które budziły jakieś wątpliwości. To był i jest wzorzec dla nas do wdrażania w różnych krajach. Oczywiście, nie wszystko ślepo za nimi powtarzamy, bo też sytuacja w Stanach Zjednoczonych jest inna niż w Europie, jednak zawsze był to dla nas ważny głos, który w dyskusjach u nas braliśmy pod uwagę. Zobaczymy co będzie dalej i to jest właśnie nasz niepokój - dodaje ekspert.

Prof. Wysocki zapytany przez nas, czy nie ma obaw o to, że ruchy antyszczepionkowe dostaną „wiatr w żagle” i zwiększy się problem z wyszczepialnością, odpowiada, że zawsze jest takie ryzyko, jednak sytuację w Stanach Zjednoczonych trzeba rozpatrywać w nieco innym kontekście niż np. w Polsce.

- W Stanach nie ma obowiązkowości szczepień, natomiast trzeba powiedzieć, że amerykańskie społeczeństwo bardzo przestrzegało stopnia realizacji szczepień – mówi prof. Wysocki. – W Stanach pewnie nikt nie będzie zakazywać szczepień, ale jeżeli nie będzie silnego podbudowywania tego zaufania do szczepień, to ta realizacja zacznie spadać. To będziemy na pewno obserwować, bo oni dane zbierają i publikują, jaki jest na przykład odsetek zaszczepionych przeciwko grypie, ile kobiet w ciąży się szczepi - mówi prof. Wysocki.

Zdaniem „Washington Post” Kennedy, ze względu na swoje poglądy i przeszłość (w tym zarzuty o molestowanie seksualne), może mieć problemy z uzyskaniem akceptacji Senatu. Nominacja Kennedy'ego wpisuje się w serię budzących emocje wyborów Trumpa, który wcześniej wskazał Tulsi Gabbard na szefową Wywiadu Narodowego oraz Matta Gaetza na prokuratora generalnego.