Akcelerator Elekta Evo wspomagany AI będzie leczył pacjentów w Katowicach

Radioterapia to bardzo skuteczna metoda leczenia nieinwazyjnego nowotworów stosowana u ponad połowy pacjentów onkologicznych. Polega ona na napromienianiu guza wiązkami promieniowania jonizującego, które powodują jego zniszczenie. Katowickie Centrum Onkologii uruchomiło akcelerator Elekta Evo do leczenia z wykorzystaniem technik adaptacyjnej radioterapii.

To drugi po Berlinie ośrodek w Europie, który będzie używał  najnowszej generacji akcelerator liniowy wspomagany AI. Zapewni on najbardziej precyzyjne i dokładne leczenie, zwiększając jego skuteczność i jednocześnie zmniejszając skutki uboczne, ryzyko powikłań oraz poprawiając jakość życia pacjentów.

Ośrodek w Katowicach na trzech akceleratorach leczy około 200 pacjentów dziennie, a rocznie od 3 do 4 tys.

Najnowszy akcelerator Elekta Evo do radioterapii, który właśnie oddano do użytku kosztował 14,5 mln zł, z czego 10 mln zł pochodziło z dofinansowania z Ministerstwa Zdrowia. Jest oparty na obrazowaniu tomografią komputerową i można na nim napromieniowywać wszystkie rodzaje nowotworów. To pierwszy taki akcelerator w Polsce, kolejny jest obecnie instalowany w Białostockim Centrum Onkologii.

Czym się różni od standardowych tego typu urządzeń? Akcelerator Elekta Evo zapewnia optymalną dawkę promieniowania dla guza przy jednoczesnym minimalizowaniu ekspozycji zdrowych tkanek. Dzięki temu terapia staje się bardziej spersonalizowana, skuteczniejsza i bezpieczniejsza, co przekłada się na lepsze wyniki leczenia. Ponadto zastosowanie sztucznej inteligencji umożliwia szybsze wykrywanie zmian w położeniu guza, precyzyjne pozycjonowanie pacjenta oraz zwiększenie dokładności dostarczanej dawki promieniowania. AI w akceleratorze Elekta Evo zwiększa także efektywność pracy zespołu medycznego, skracając czas przygotowania terapii i przyspieszając jej rozpoczęcie.

Ponadto zastosowanie AI w akceleratorze Elekta Evo zwiększa efektywność pracy zespołu medycznego, skracając czas przygotowania terapii i przyspieszając jej rozpoczęcie.

- Sztuczna inteligencja wykorzystywana jest tutaj w systemie obrazowania, co daje nam możliwość radioterapii adaptacyjnej zarówno on-line jak i off-line. W momencie przeprowadzania terapii wykonywania jest tomografia komputerowa pacjenta. Sztuczna inteligencja porównuje obraz guza do obrazu badania przed rozpoczęciem leczenia, czyli wtedy gdy przygotowano jego plan. System automatycznie przelicza nam plan leczenia i go koryguje na dany moment. Po akceptacji zmian przez zespół medyczny terapia jest prowadzona dalej – tłumaczy dr n. fiz. Marcin Dybek, kierownik Zakładu Fizyki Medycznej Katowickiego Centrum Onkologii.  

- Postęp w obrazowaniu leczenia dzięki elektronice jest obecnie bardzo duży. Wszystko robimy szybciej. Szybciej weryfikujemy objętość terapeutyczną, szybciej poprawiamy kontury na aparacie i kontury narządów krytycznych, a także szybciej modyfikujemy plan leczenia. Dzięki temu zmniejszamy objętości tkanek do napromieniowania co przekłada się na poprawę wyleczeń oraz redukcję powikłań, mniejsze dawki napromieniowania otrzymują także pacjenci – dodaje dr n. med. Robert Kwiatkowski, Dyrektor Zakładu Radioterapii Katowickiego Centrum Onkologii. - Ponadto obraz jaki uzyskujemy dzięki AI jest dokładniejszy i ostrzejszy a taka sekwencja trwa tylko  sekundy.  

Rozwój technologii znacząco wpłynął na podejście do leczenia z wykorzystaniem promieniowania jonizującego, co potwierdzają liczne badania kliniczne. Jednym z efektów jest rosnąca zdolność do indywidualizacji terapii, lepsza precyzja definiowania obszarów leczenia. W konsekwencji zminimalizowanie ewentualnych powikłań oraz znaczące skrócenie czasu terapii, co pozwala na leczenie większej liczby pacjentów.

- W ubiegłym roku, nasza firma Elekta, światowy lider w technologii radioterapii, podczas Kongresu Europejskiego Stowarzyszenia Radioterapii Onkologicznej w Glasgow (ESTRO 2024) zaprezentowała system radioterapii adaptacyjnej CT-Linac o nazwie Elekta Evo, wykorzystujący sztuczną inteligencję do personalizacji i precyzyjnego skierowania promieniowania do tkanek chorych. To kolejna z przełomowych technologii wprowadzonych na rynek przez firmę Elekta w ostatnich latach, po wdrożeniu akceleratorów zintegrowanych z diagnostycznym rezonansem magnetycznym (Elekta Unity), który otworzył drogę dla zmiany paradygmatów w leczeniu chorób onkologicznych z wykorzystaniem radioterapii. – tłumaczy Tomasz Iwanicki – dyrektor firmy Elekta Polska.

Autor: Konrad Kowalski