Agencja Badań Medycznych ogłosiła plan na 2026 – nowe konkursy, cyfryzacja i globalne badania kliniczne

Agencja Badań Medycznych ogłosiła szczegółowy plan działalności na 2026 rok, który obejmuje nowe konkursy, cyfryzację procesów i rozwój innowacyjnych technologii medycznych. Program zakłada m.in. historyczny konkurs na międzynarodowe niekomercyjne badania kliniczne, rozwój kompetencji badaczy i wdrożenie Narodowego Systemu Zarządzania Danymi. ABM podkreśla, że działania na 2026 rok mają wzmocnić polską naukę biomedyczną, skrócić ścieżkę wdrażania innowacji i zwiększyć atrakcyjność Polski w globalnych badaniach klinicznych.

Agencja Badań Medycznych (ABM) przedstawiła kompleksowy plan działalności na 2026 rok, który ma dostosować rozwój polskiej nauki do europejskich i globalnych trendów. Dokument zakłada działania wzmacniające cyfrowe fundamenty ochrony zdrowia, skracające czas wdrażania innowacji i poprawiające dostęp pacjentów do nowoczesnych terapii.

W 2026 roku ABM ponownie ogłosi konkursy wspierające rozwój terapii i procedur medycznych – od niekomercyjnych badań klinicznych, przez eksperymenty badawcze, aż po projekty dotyczące nowych postaci leków i poszerzenia portfolio leków generycznych. Po raz pierwszy w historii pojawi się konkurs na międzynarodowe niekomercyjne badania kliniczne oparte na jednolitym protokole, w których polskie ośrodki będą pełnić funkcję National Coordination Center. Dzięki temu krajowe zespoły będą mogły uczestniczyć w badaniach o prawdziwie globalnym zasięgu.

Jedną z nowości jest konkurs „Powroty”, realizowany wspólnie z Narodową Agencją Wymiany Akademickiej (NAWA). Skierowany jest do badaczy wracających do Polski i umożliwia realizację niekomercyjnych badań klinicznych lub eksperymentów medycznych. ABM podkreśla, że inicjatywa ma wspierać odbudowę krajowego potencjału naukowego i przyciągać wybitnych naukowców z zagranicy.

W 2026 roku przewidziano także drugą edycję konkursu TRANSMED I, wspierającego rozwój biomarkerów, wyrobów diagnostycznych, technologii cyfrowych i ATMP. Celem programu jest przyspieszenie przechodzenia projektów z laboratoriów do wczesnych faz badań klinicznych oraz zwiększenie liczby technologii gotowych do dalszego rozwoju lub komercjalizacji. Ważnym elementem jest również praca nad nowymi formami podawania leków o większej użyteczności klinicznej.

ABM inwestuje także w rozwój kadr. Kontynuowane będą szkolenia, w tym przygotowywany z Harvard Medical School zaawansowany kurs P-CSRT, który ma pomóc naukowcom zdobywać najwyższe kompetencje w projektowaniu badań i publikowaniu wyników. Szkolenia obejmą również kadrę ośrodków badawczych i młodych naukowców, m.in. w zakresie dokumentacji EMA, zarządzania ryzykiem i wykorzystania narzędzi cyfrowych.

Jednym z kluczowych elementów planu jest cyfryzacja procesów związanych z badaniami klinicznymi. ABM zapowiada analizę systemową dotyczącą sposobów komunikacji z pacjentem, które zwiększą jakość uzyskiwania świadomej zgody i poprawią bezpieczeństwo uczestników. Warsaw Health Innovation Hub ma dodatkowo realizować programy mentoringowe i rozwojowe wspierające współpracę międzysektorową.

We współpracy z URPL ABM rozwija Narodowy System Zarządzania Danymi, który ma zmienić sposób składania, oceny i monitorowania wniosków dotyczących badań klinicznych. Automatyzacja dokumentów, integracja z CTIS i pełna transparentność procesu mają skrócić czas wydawania decyzji i zwiększyć atrakcyjność Polski jako miejsca prowadzenia badań.

Plan działalności ABM na 2026 rok to szeroko zakrojona strategia wzmacniająca krajowy potencjał badawczy i udział w europejskich inicjatywach naukowych. Agencja podkreśla, że realizacja programu ma umocnić pozycję Polski w globalnym systemie badań klinicznych i zapewnić pacjentom szybszy dostęp do nowoczesnych, bezpiecznych i skutecznych terapii.