RSV zagrożeniem dla niemowląt – 98 proc. dzieci bez skutecznej ochrony. Apel do Ministerstwa Zdrowia

Z danych epidemiologicznych i klinicznych wynika, że noworodki i niemowlęta w pierwszym roku życia są najbardziej narażone na hospitalizacje z powodu wirusa RSV. W związku z tym towarzystwa naukowe, konsultanci krajowi oraz organizacje pacjentów apelują o zapewnienie ochrony tej grupie. W swoim stanowisku zwracają uwagę na pilną potrzebę uodpornienia, które powinno być finansowane ze środków publicznych. Niestety, aż 98% niemowląt nie ma dostępu do skutecznej profilaktyki, co stanowi poważne zagrożenie dla ich zdrowia i życia.

Eksperci apelują o wprowadzenie profilaktyki z wykorzystaniem nowoczesnego przeciwciała monoklonalnego Nirsewimab, które może być stosowane u wszystkich noworodków i niemowląt, oraz o szczepienia dla kobiet w ciąży (Abrysvo). W wielu krajach stosowanie długodziałających przeciwciał monoklonalnych z powodzeniem zmniejszyło liczbę hospitalizacji z powodu RSV o nawet 90 proc., co stanowi istotny argument za ich szerokim wprowadzeniem w Polsce.

Zakażenie RSV jest szczególnie niebezpieczne dla dzieci poniżej 1. roku życia, z danych wynika, że aż 70 proc. hospitalizowanych dzieci z powodu RSV nie ukończyło pierwszego roku życia. W latach 2015-2023 z powodu RSV hospitalizowano prawie 63 tys. niemowląt, z czego ponad 20 tys. przypadków miało miejsce w sezonie 2022/23.

W związku z tym, w stanowisku zwrócono uwagę na cztery kluczowe postulaty dotyczące profilaktyki RSV:

1. Bierne uodpornienie Nirsewimabem wszystkich noworodków i niemowląt w pierwszym roku życia, niezależnie od obecności chorób współistniejących.
2. Noworodki urodzone od września do marca powinny otrzymać Nirsewimab w oddziale noworodkowym przed wypisem ze szpitala lub w Podstawowej Opiece Zdrowotnej (POZ) do końca pierwszego miesiąca życia.
3. Noworodki i niemowlęta urodzone od kwietnia do sierpnia powinny otrzymać Nirsewimab przed rozpoczęciem sezonu zakażeń RSV, czyli od września do końca listopada, w POZ.
4. Finansowanie uodpornienia Nirsewimabem ze środków publicznych w ramach Programu Szczepień Ochronnych (PSO), który powinien obejmować profilaktykę zalecaną, w pełni finansowaną przez ministra zdrowia lub Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ).

Profilaktyka zakażeń RSV jest dostępna w Polsce od 2008 roku, kiedy to wprowadzono program lekowy polegający na stosowaniu paliwizumabu (Synagis) – przeciwciała monoklonalnego podawanego co 30 dni w sezonie zakażeń. Jednak program ten obejmuje tylko dzieci z grup ryzyka, co sprawia, że dostęp do profilaktyki jest ograniczony. Wprowadzenie Nirsewimabu w ramach powszechnej profilaktyki, finansowanej ze środków publicznych, mogłoby znacznie poprawić zdrowie i bezpieczeństwo niemowląt w Polsce, zmniejszając liczbę hospitalizacji i związane z nimi powikłania zdrowotne.

W kontekście rosnącego zagrożenia, jakim jest RSV, a także skutecznych metod profilaktyki, wdrożenie powszechnego dostępu do Nirsewimabu oraz szczepień dla kobiet w ciąży wydaje się kluczowe dla poprawy zdrowia dzieci w Polsce.

Pod stanowiskiem podpisało się 12 przedstawicielek i przedstawicieli towarzystw naukowych, organizacji pacjentów i konsultantów krajowych. 

Obecnie profilaktyka zakażeń wirusem RSV w Polsce jest dostępna wyłącznie dla dzieci z grup ryzyka, takich jak noworodki urodzone przedwcześnie czy niemowlęta z poważnymi wadami serca lub chorobami układu oddechowego. Zaledwie 2% dzieci otrzymuje tę skuteczną ochronę, co oznacza, że aż 98% niemowląt w Polsce nie ma dostępu do profilaktyki, narażając je na ciężki przebieg zakażenia.

Z kolei Nirsewimab, nowoczesne przeciwciało monoklonalne stosowane w profilaktyce RSV, jest już szeroko stosowane w wielu krajach, takich jak Hiszpania, USA, czy Francja, przynosząc znaczne korzyści zdrowotne. W tych państwach po wprowadzeniu tego preparatu do szerokiego stosowania, zaobserwowano spadek wizyt w placówkach zdrowotnych o 48-80%, hospitalizacji o 82-98%, a także przyjęć na OIOM o 70-90 proc. Eksperci apelują, by Polska dołączyła do tego trendu i umożliwiła dostęp do Nirsewimabu wszystkim niemowlętom, co mogłoby znacznie obniżyć liczbę hospitalizacji z powodu RSV w naszym kraju.