Ponad 8 tysięcy bliźniąt i blisko 200 trojaczków urodziło się w Polsce w 2021 roku. Były też pojedyncze przypadki ciąż czworaczych lub nawet pięcioraczych. Właśnie dla mam w ciążach mnogich polskie szpitale coraz częściej otwierają specjalne poradnie.

Dane demograficzne nie nastrajają optymistycznie. Z roku na rok spada liczba urodzin dzieci w Polsce. W ubiegłym tygodniu Główny Urząd Statystyczny podał szacunkowe jeszcze dane za 2022 rok. Okazuje się, że był to kolejny rok ze spadkiem.

Nie wiemy jeszcze ile wśród urodzonych dzieci w 2022 roku było z ciąż wielopłodowych. Ale, podobnie jak wszystkich urodzeń, można się spodziewać, że będzie ich stosunkowo mniej niż w ubiegłym roku. Na to wskazują dane GUS z ostatnich lat, które umieściliśmy w poniższej tabeli:

Urodzenia żywe dzieci w Polsce (2015-2021)

Źródło: Główny Urząd Statystyczny

Zadbać o mamę w ciąży mnogiej

Szczegółowe dane o urodzeniach z podziałem na pojedyncze i mnogie z 2021 roku to ostatnie jakimi dysponujemy. I to właśnie w 2021 roku na świat przyszły pięcioraczki z Gniezna, które w połowie stycznia obchodziły swoje drugie urodziny.

– W moim przypadku była wielka niewiadoma, w którym tygodniu ta ciąża się zakończy i jak dzieciaki dadzą radę, jakie będą silne – mówiła mama pięcioraczków dziennikarzowi Głosu Wielkopolskiego.

Na szczęście wszystko poszło tak jak trzeba. I właśnie o kobiety w ciążach mnogich coraz częściej zabiegają szpitale otwierające specjalne poradnie.

Od sierpnia 2022 roku w Samodzielnym Publicznym Szpitalu Klinicznym nr 4 w Lublinie działa Poradnia Ciąży Wielopłodowej prowadzona przez lekarzy z Klinicznego Oddziału Położnictwa i Perinatologii.

– Po potwierdzeniu u pacjentki ciąży wielopłodowej, ciężarna może zostać skierowana przez lekarza prowadzącego lub zgłosić się do poradni samodzielnie (skierowanie nie jest wymagane – red.). Zostanie objęta kompleksową opieką od początku ciąży. W ciąży mnogiej istotne jest wczesne określenie kosmówkowości i owodniowości ciąży, dlatego zapraszamy na konsultacje już w pierwszym trymestrze. Pozwala to na właściwe zaplanowanie dalszej opieki – mówi lek. Monika Przegalińska-Kałamucka z Poradni Ciąży Wielopłodowej.

Poradnia oferuje swoje usługi bezpłatnie dla pacjentek w ramach kontraktu z NFZ. Na miejscu wykonywana jest pełna diagnostyka (badanie ginekologiczne, badania laboratoryjne oraz USG). Ciężarne wymagające leczenia szpitalnego są kierowane do Klinicznego Oddziału Położnictwa i Perinatologii. Poradnia działa w ośrodku o trzecim, najwyższym stopniu referencyjności, który dysponuje wyspecjalizowaną kadrą oraz wyposażeniem pozwalającym leczyć i sprawować opiekę nad wcześniakiem.

Pomogli mamie trojaczków z Ukrainy

Pacjentką lubelskiej poradni była ostatnio pani Nadia z Ukrainy, która przyjechała do Polski zaraz po rozpoczęciu wojny. O fakcie, że ciąża jest wielopłodowa pani Nadia dowiedziała się już będąc w Lublinie.

Dzieci (Dominik, Ewa i Diana) urodziły się w Klinicznym Oddziale Położnictwa i Perinatologii SPSK nr 4 w Lublinie w 30 tygodniu ciąży. Z racji małej masy urodzeniowej (1070, 1200, 1500 gramów) i przedwczesnych narodzin, wcześniaki od początku wymagały specjalistycznej opieki i leczenia w Oddziale Neonatologii i Intensywnej Terapii Noworodka. Aktualnie są w stanie dobrym, oddychają samodzielnie. Pozostaną w szpitalu do czasu, kiedy osiągną właściwą masę. Następnie dołączą do swojej rodziny - mamy, taty i starszego brata.

Rośnie odsetek ciąż mnogich

Na wzrost odsetka ciąż mnogich ma wpływ rozwój medycyny rozrodu. Od kilku lat w Polsce około 2,6 proc. ciąż to właśnie ciąże mnogie. Jak podaje prof. Bożena Leszczyńska-Gorzelak z Katedry i Kliniki Położnictwa i Perinatologii SPSK 4 w Lublinie w krajach wysokorozwiniętych ponad 50 proc. ciąż bliźniaczych, 73,6 proc. ciąż trojaczych, 92 proc. czworaczych, 95,7 proc. pięcioraczych i 100 proc. z jeszcze większą liczbą płodów, jest wynikiem ingerencji lekarskiej. W ciągu 20 lat odsetek żywo urodzonych bliźniaków wzrósł o 70 proc., trojaczków o 700 proc., a czworaczków nawet o 1100 proc.

– Rzeczywiście in vitro ma wpływ na wzrost liczby ciąż wielopłodowych, ale większość prowadzonych przez nas ciąż to ciąże spontaniczne – dodaje Monika Przegalińska-Kałamucka z Poradni Ciąży Wielopłodowej SPSK 4 w Lublinie.

Coraz więcej poradni ciąż mnogich

Lubelska poradnia nie jest jedyna, ani pierwsza w Polsce. Poradnię Ciąży Wielopłodowej również w ubiegłym roku otworzyło Centrum Zdrowia Matki Polki w Łodzi. – Towarzystwa naukowe zalecają, by kobiety w ciąży mnogiej obejmować szczególną opieką, dlatego zdecydowaliśmy się na stworzenie dla nich specjalnej poradni – mówił podczas otwarcia poradni prof. Krzysztof Szyłło, dyrektor ds. lecznictwa ICZMP.

Panie w ciąży wielopłodowej zaprasza do siebie także Uniwersyteckie Centrum Zdrowia Kobiety i Noworodka Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego oraz Poradnia Ciąż Wielopłodowych, którą od listopada ubiegłego roku uruchomił także Szpital Bielański w Warszawie.