HPV - dlaczego warto dbać o swoje zdrowie profilaktycznie?

Celem akcji jest edukacja o potrzebie wykonywania szczepień ochronnych przeciwko wirusowi brodawczaka ludzkiego wśród osób dorosłych.

Wystąpienie Anny Ginał, naszej redakcyjnej koleżanki, było wstępem do inauguracji akcji, która ma propagować szczepienia przeciwko HPV, ponieważ Polska jest krajem o jednej z największych zachorowalności i umieralności z powodu raka szyjki macicy w Europie.

Codziennie sześć Polek słyszy diagnozę: rak szyjki macicy, a cztery Polki umierają z tego powodu każdego dnia. Wirus brodawczaka ludzkiego – główna przyczyna raka szyjki macicy, powoduje też wiele innych groźnych nowotworów u kobiet i mężczyzn. Ocenia się, że na świecie ok. 690 tys. (a w Polsce ponad 3 tys.) zachorowań na nowotwory jest związanych z zakażeniami HPV. Wśród tych chorób zdecydowanie największym problem dla pacjentek i zdrowia publicznego w Polsce jest rak szyjki macicy.

Jak wymienia portal pacjent.gov.pl badania naukowe wskazują, że HPV jest odpowiedzialny za rozwój:

• ok. 64-100% stanów przedrakowych i nowotworów pochwy
• 90% nowotworów odbytu
• 30% nowotworów prącia
• ok. 15-30% nowotworów sromu.

HPV wywołuje także część zachorowań na:

• nowotwory głowy
• nowotwory szyi (jamy ustnej, nosogardzieli, nasady języka, migdałka i gardła)

Szacuje się, że rocznie na świecie dochodzi do ok. 300 mln nowych zakażeń HPV u ludzi, które w znakomitej większości są bezobjawowe, nie wywołują żadnych zmian chorobowych i organizm sam zwalcza infekcję wirusem.

Ryzyko zetknięcia się z zakażeniem wirusem oceniane jest na kilka do kilkudziesięciu procent w ciągu życia człowieka, w zależności od regionu geograficznego. Zakażenia są przenoszone przez osoby obojga płci. Do zakażeń HPV dochodzi głównie drogą kontaktów seksualnych. Układ odpornościowy u większości zakażonych eliminuje wirusa w ciągu kilku lat, jednak u kilku, kilkunastu procent może dojść do rozwoju zmian chorobowych różnych narządów. Zakażenia HPV mogą wywoływać zarówno choroby o łagodnym przebiegu, jak i nowotwory złośliwe.

Mamy broń przeciwko wirusowi brodawczaka ludzkiego i warto użyć jej z całą mocą. Unia Europejska prowadzi program EU Joint Action on HPV Vaccination w sprawie szczepień przeciw HPV. Stanowi on jeden z fundamentów działań wpisujących się w „Europe beating cancer Plan”, którego celem jest uzyskanie stanu zaszczepienia dziewcząt przeciw HPV w poziomie 90% i wspieranie stanu zaszczepienia populacji chłopców. Polska wobec tych wymagań wypada póki co bardzo słabo. Od 1 czerwca 2023 r. funkcjonuje powszechny program szczepień przeciw HPV, który obejmuje dziewczynki i chłopców między 11. a 14. rokiem życia. Jednak do tej pory ze szczepienia w jego ramach skorzystało zaledwie 20 proc. nastolatków. Ale nie tylko dzieci powinny się zaszczepić. Szczepionka przyjęta w dorosłym wieku również chroni.

Najczęstszym nowotworem złośliwym wywoływanym przez HPV jest rak szyjki macicy. Uważa się, że jest to nowotwór związany z tym zakażeniem w blisko 100% przypadków. Jego rozwój trwa długo – nawet ponad 10 lat i jest poprzedzony powstawaniem tzw. stanów przedrakowych szyjki macicy. W kręgu naszych znajomych są osoby, które chorują na ten nowotwór, wyleczyły go, ale mają nawrót choroby, ale takie, które walkę z nią przegrały.

Akcja „Dziennikarze przeciwko HPV” jest inicjatywą dziennikarzy medycznych portalu.