Dostęp do ratującej życie terapii wciąż ograniczony. Eksperci PTK alarmują o konieczności zmian

Dostęp do TAVI w Polsce pozostaje ograniczony, mimo że to terapia ratująca życie u pacjentów z ciężką stenozą aortalną. Eksperci PTK i AISN PTK wskazują, że obecne limity finansowania TAVI prowadzą do wydłużenia kolejek i pogorszenia rokowania chorych. Coraz głośniej mówi się o konieczności wprowadzenia nielimitowanego finansowania procedur TAVI, aby poprawić wyniki leczenia i dostosować system do standardów europejskich.

Dane przedstawione przez AISN PTK pokazują, że czas oczekiwania na TAVI w Polsce wynosi średnio 5,9 miesiąca, a w wielu ośrodkach przekracza pół roku. W przypadku ciężkiej stenozy aortalnej tak długie oczekiwanie oznacza realne zagrożenie życia.

Jak podkreślają eksperci, „czas naprawdę ma znaczenie”, ponieważ choroba postępuje, prowadząc do niewydolności serca i zwiększonej śmiertelności.

W 2025 roku wykonano 4988 zabiegów TAVI, czyli tylko o około 1,7% więcej niż w 2024 roku. To oznacza stagnację, szczególnie że wcześniej obserwowano dynamiczne wzrosty.

W przeliczeniu daje to około 131 procedur na milion mieszkańców, podczas gdy średnia w Unii Europejskiej jest wyższa. Już w 2023 roku Polska osiągała 110 zabiegów na milion, wobec około 140 w UE.

Szacuje się, że nawet 11 tysięcy pacjentów rocznie kwalifikuje się do zabiegu TAVI. Jednocześnie nowe wytyczne ESC rozszerzają wskazania, obejmując również pacjentów niższego ryzyka, nawet od 70. roku życia. Zapotrzebowanie na TAVI rośnie szybciej niż dostępność procedur.

Eksperci jasno wskazują, że główną barierą są limity finansowania TAVI przez NFZ. Co więcej, wiele ośrodków wykonuje zabiegi ponad limit, bez gwarancji zapłaty. Analiza 19 ośrodków pokazuje, że w 2026 roku może dojść nawet do spadku liczby zabiegów o 26%, jeśli nie uwzględni się nadwykonań.

Autorzy apelu, w tym prof. dr hab. n. med. Zenon Huczek, prof. dr hab. n. med. Marek Gierlotka, dr hab. n. med. Michał Hawranek oraz prof. dr hab. n. med. Jacek Legutko, podkreślają konieczność zmiany systemu.

Zwracają uwagę, że dla wielu pacjentów TAVI nie jest zabiegiem planowym, lecz jedyną szansą na przeżycie.

Eksperci proponują wprowadzenie statusu świadczenia nielimitowanego dla TAVI, podobnie jak w przypadku innych procedur ratujących życie.

Takie rozwiązanie miałoby:

- skrócić kolejki

- poprawić wyniki leczenia

- wykorzystać potencjał ośrodków

- zbliżyć Polskę do standardów europejskich

Nieleczona ciężka stenoza aortalna ma bardzo złe rokowanie:

- 10% pacjentów umiera w ciągu 6 miesięcy

- 25% w ciągu 18 miesięcy

- blisko 50% w ciągu 4 lat

Ograniczanie dostępu do tej procedury oznacza realne ryzyko utraty życia przez pacjentów.