Autotransplantacja wątroby z resekcją ex situ w WUM. Pierwsza w Polsce operacja usunięcia olbrzymiego nowotworu wątroby [RELACJA POLITYKAZDROWOTNA.COM]

Dziś mamy Dzień Nauki Polskiej. I dzisiaj mówimy o triumfie polskiej nauki, bo tak to trzeba nazwać. Jest to operacja zupełnie przełomowa. Po raz pierwszy w Polsce przeprowadzona - usunięcie ogromnego guza wątroby ex situ, czyli poza ciałem pacjenta.

To rzeczywiście coś, o czym jeszcze niedawno byśmy nie marzyli ze względu na stopień komplikacji tego procesu, całej procedury organizacyjnej, technicznej i przede wszystkim medycznej. Ale przygotowywaliśmy się do tego bardzo długo i opowiem państwu, jak do tego doszło, że udało nam się przeprowadzić ten niezwykle trudny zabieg. Pacjentka siedzi tu z nami. 

Reklama

Operowaliśmy samą wątrobę. W tym etapie nie ma już anestezjologa – zajmujemy się wyłącznie narządem, tak jak przy przygotowywaniu wątroby pobranej od żywego lub zmarłego dawcy. Pracujemy na tzw. „zimnym stoliku”, czyli z angielskiego back table. To stanowisko na sali operacyjnej, gdzie narząd umieszczony jest w misce z lodem, oddzielony od specjalnego płynu prezerwacyjnego służącego do jego przechowywania. Wątroba musi być odpowiednio schłodzona i utrzymywana w kontrolowanych warunkach, aby zachować stabilność i zapobiec martwicy komórek.

Reklama

Gdy przygotujemy ten „nowy” narząd do przeszczepienia – w istocie jest to ta sama wątroba, ale już bez nowotworu – wszczepiamy go z powrotem biorcy. Pacjent jest jednocześnie chorym onkologicznym i dawcą narządu, a po zakończeniu procedury także jego biorcą. To trzy role w jednej osobie - wyjaśniał profesor. 

Reklama

Wymiar tej procedury jest wielopłaszczyznowy, ponieważ kluczowe jest to, że nie chodzi tu wyłącznie o transplantologię, lecz o połączenie transplantologii, chirurgii onkologicznej i onkologii. W momencie, gdy określamy część nowotworów wcześniej uznawanych za nieresekcyjne jako możliwe do usunięcia jedynie dzięki zastosowaniu technik transplantacyjnych, całkowicie zmienia się perspektywa pacjentów. Osoby, które wcześniej nie miały realnej szansy na wyleczenie i mogły liczyć jedynie na leczenie paliatywne, zyskują możliwość terapii potencjalnie radykalnej. Dołożyliśmy wszelkich starań, aby pomóc pacjentom z trudnodostępnymi, zaawansowanymi guzami, i udało nam się to osiągnąć. Mamy nadzieję, że jest to początek nowego programu autotransplantacji wątroby w Polsce.

Reklama

Była taka sytuacja, która zdarza się niestety wcale nierzadko, czyli kiedy guz rozwija się przez długi czas bez objawów, a chory trafia do nas w sytuacji, kiedy on jest tak duży, że niemożliwe jest jego usunięcie. Wtedy jedyną alternatywą jest niestety leczenie paliatywne. My odbyliśmy trudną rozmowę z panią Małgorzatą, ja nawet dwukrotnie w pewnym odstępie czasu upewniałem się, że pani Małgorzata chce podjąć tę walkę, bo trudno sobie wyobrazić emocje, które towarzyszą podejmowaniu decyzji, kiedy słyszy się, że to nie jest iluzoryczne ryzyko, tylko rzeczywiście operacja, która jest związana z 30-proc. ryzykiem śmiertelności, czyli 3 na 10 osób mogą nie przeżyć takiego zabiegu. Ale pani Małgorzata wykazała się wielką odwagą, chciała walczyć o życie i podjęliśmy się wspólnie tego trudu. Ja ze swojej strony obiecałem, że my zrobimy wszystko najlepiej, jak potrafimy, żeby pani pomóc. Operacja się odbyła i pacjentka jest z nami - mówił nie bez emocji profesor.

Reklama

To dzisiejsze wydarzenie jest szczególnie istotne. To jest wielki sukces i przełom w medycynie transplantacyjnej, bo ono daje nam możliwość powiedzenia kolejnej grupie pacjentów, że mamy dla nich jakąś terapię, że jesteśmy w stanie im coś zaproponować, choćby po to, żeby zawalczyli o swoje zdrowie i życie. Ale medycyna transplantacyjna jest szczególnie istotna w innym wymiarze. Jest to niezwykle wrażliwy obszar, bo dzieje się na styku między życiem i śmiercią i możliwość uratowania kolejnego życia jest związana immanentnie z tym, że ktoś to życie musiał stracić, ale z drugiej strony ta śmierć ma jakiś wyższy cel, jakiś sens, jeżeli tak możemy o tym powiedzieć, bo ona pozwala komuś innemu do tego życia wrócić, ale przez to jest to też obszar szczególnie wrażliwy etycznie i dlatego trzeba w sposób szczególny o niego dbać.

Reklama

Przyznaję, że jest to kolejny cud w naszym szpitalu. Gratuluję pani, że podjęła pani próbę walki o własne życie i wygrała chyba pani tę walkę, bo nie znamy przyszłości, ale wszystko na to wskazuje, że może ta procedura dla pani zakończyć się bardzo pomyślnie. I właśnie z tego powodu, że tworzymy swoje centrum, które jest skupiskiem interdyscyplinarnego podejścia do pacjenta i właśnie pacjenta stawia w centrum uwagi, możemy myśleć o odpowiedniej jakości opieki i bezpieczeństwa pacjenta, ale także naszego zespołu medyków.

Reklama

Ktoś mnie ostatnio zapytał, czy tę operację można postrzegać w kategoriach cudu. To na pewno nie jest to cud. To jest znakomite przygotowanie, wyważona decyzja, pokora i wspaniałe współdziałanie na poziomie emocjonalnym i decyzji zarówno zespołu, jak i pacjentki, bo to pacjentka musi się zgodzić, wiedząc o tym, że ryzyko operacyjne jest stosunkowo wysokie. Ale dzięki perfekcyjnemu przygotowaniu zespołu wszystko się udało.

Jeśli sięgniemy do 2025 roku, to w szpitalach Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego dokonano 713 przeszczepień narządów litych, nie licząc przeszczepień szpiku, przeszczepień rogówki. W transplantologii zaangażowane są cztery duże kliniki chirurgiczne, co najmniej pięć jednostek transplantologicznych niezabiegowych, kliniki hematologii, onkologii dziecięcej i dorosłej, kliniki okulistyczne, wobec czego tworzymy taki ogromny hub wspierający się wzajemnie, który rozwija transplantologię.

Marzę o tym, żeby to był pierwszy krok i żeby to był początek programu autotransplantacji wątroby w Polsce. Kiedy mówimy o liczbach, to zawsze tylko suche liczby. Jak zobaczymy jednego chorego, a potem powiemy, że to jest 40, 50, czy 60 chorych, skala emocji i możliwości pomocy jest niewyobrażalna i życzymy tego sobie, żebyśmy dalej się rozwijali.