Nadciśnienie tętnicze. Dietetyczka radzi: uważaj na cukier w jedzeniu i piciu

Nadciśnienie tętnicze to jedno z najczęściej występujących schorzeń, które przez długi czas może rozwijać się bezobjawowo, a dopiero w późniejszym etapie dawać o sobie znać. Choć kiedyś przypisywano je głównie nadmiarowi soli w diecie, dziś wiadomo, że kluczową rolę w jego rozwoju odgrywa cukier. Zapytaliśmy psychodietetyczkę Joannę Zielewską o to, jakie są przyczyny nadciśnienia, jak wpływa na nasz organizm i dlaczego warto kontrolować ciśnienie krwi, by uniknąć poważnych konsekwencji zdrowotnych.

Nadciśnienie lub – również niekorzystne dla zdrowia - podwyższone ciśnienie, diagnozuje się wtedy, gdy ciśnieniomierz pokazuje 140/90 i więcej.

Ciśnienie tętnicze, czyli to siła, z jaką krew naciska na ściany naczyń, którymi płynie, zależy od siły skurczów serca, od elastyczności żył i tętnic oraz ich średnicy – jeśli w naczyniach gromadzi się blaszka miażdżycowa, naczynia stają się bardzo wąskie i nacisk na naczynia rośnie. Elastyczność zmniejsza się też stopniowo z wiekiem. O wysokości ciśnienia decydują ponadto zmiany hormonalne oraz aktywność układu nerwowego.

Kiedyś uważano, że nadciśnienie ma się od nadmiaru soli w diecie, a cukrzycę od nadmiaru cukru. Joanna Zielewska tłumaczy:

A co z solą? Przyjęło się, że to sól w dużej mierze jest odpowiedzialna za nadciśnienie tętnicze. 

Co więcej, to nasze geny mogą powodować nadciśnienie tętnicze. Jak wyjaśnia dalej nasza rozmówczyni: jeśli u rodziców lub rodzeństwa rozpoznano nadciśnienie pierwotne, to na nadciśnienie w większym stopniu narażeniu są pozostali członkowie rodziny. Obecnie coraz częściej u kilkuletnich i nastoletnich pacjentów diagnozuje się nadciśnienie, co związane jest z epidemią otyłości u młodych ludzi.

A jakie są inne przyczyny nadciśnienia? Często nadciśnienie pojawia się wskutek zawirowań hormonalnych - w czasie menopauzy, a także przy niedoczynności i nadczynności tarczycy.

Joanna Zielewska przestrzega:

Co więcej, wzrost skurczowego ciśnienia tętniczego o każde 20 mm Hg i rozkurczowego o każde 10 mm Hg podwaja ryzyko udaru.

Według zaleceń zdrowotnych na pewno nie powinniśmy jeść mocno słonych dań.

Szczególnie niewskazane są dla nas wędliny i galarety. Pamiętajmy też, że niesłodkie nie znaczy niesłodzone, zatem ryba w sosie pomidorowym to też sporo soli i cukru - im bardziej pikantna, tym ich więcej.

Jeśli pasztety, pieczenie czy sałatki robimy w domu, możemy użyć soli o obniżonej ilości podnoszącego ciśnienie sodu (niskosodowej), a jeszcze lepiej z dodatkiem potasu. Potas pomaga w utrzymaniu prawidłowego ciśnienia krwi i jest dobry dla serca. Jego właściwy poziom ma pozytywny wpływ na funkcjonowanie całego układu nerwowego i mózgu - chroni go także przed skutkami skoków ciśnienia.

Poza tym trzeba pilnować nawodnienia organizmu - już 2 proc. deficyt wody powoduje wzrost ciśnienia. Skuteczne są także herbaty i napary ziołowe.