Dym papierosowy to zagrożenie nie tylko dla ludzi, ale i dla roślin

Badania pokazują, że dym papierosowy szkodzi nie tylko naszemu zdrowiu, ale także roślinom. Naukowcy ze Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego i Uniwersytetu Jagiellońskiego odkryli, że zarówno tradycyjne papierosy, jak i e-papierosy, mają negatywny wpływ na fotosyntezę.

Pierwsze na świecie badanie wpływu dymu papierosowego na rośliny

To badanie jako pierwsze na świecie analizuje, jak dym papierosowy wpływa na rośliny. Naukowcy z Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego oraz Uniwersytetu Jagiellońskiego, skupili się na dwóch gatunkach: fasoli i konopiach. Jak poinformowali przedstawiciele SGGW, z literatury wiadomo, że dym papierosowy ma szkodliwy wpływ nie tylko na ludzi, ale również na rośliny.

Podczas spalania tradycyjnych papierosów wydziela się ponad 7 tys. substancji chemicznych, z czego około 70 z nich jest rakotwórczych, w tym formaldehyd, benzen i arsen. Dym tytoniowy zawiera także tlenek węgla, smołę oraz duże ilości nikotyny, która uzależnia. Smoła gromadzi się w płucach, co zwiększa ryzyko chorób serca, raka płuc oraz schorzeń układu oddechowego.

Podgrzewacze tytoniu, które zyskały na popularności w ostatnich latach, działają tak, że podgrzewają wkłady z tytoniem do temperatury, w której uwalniają się aerozole, ale nie dochodzi do ich spalania. Dzięki temu produkują mniej toksycznych substancji niż tradycyjne papierosy. Mimo to, badania pokazują, że wciąż zawierają nikotynę oraz inne szkodliwe chemikalia, co może prowadzić do uzależnienia i problemów zdrowotnych.

Z kolei e-papierosy to urządzenia, w których podgrzewana jest ciecz z nikotyną, tworząc parę, którą użytkownik wdycha. Ponieważ nie mają tytoniu, wydzielają mniej toksycznych substancji niż zwykłe papierosy. Jednak niektóre składniki mogą w wysokich temperaturach przekształcać się w szkodliwe związki, takie jak formaldehyd i acetaldehyd. Dodatkowo, smakowe dodatki w e-papierosach, mogą negatywnie wpływać na zdrowie układu oddechowego. Niestety, palacze e-papierosów również mogą uzależnić się od nikotyny.

Teraz badania pokazują, że te same toksyczne substancje, mogą ograniczać fotosyntezę roślin, co wpływa na ich wzrost i zdrowie.

Badanie wpływu dymu tytoniowego na rośliny

Naukowcy z Instytutów Biologii oraz Inżynierii Środowiska SGGW, a także z Instytutu Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego, podjęli się badania, które miało na celu zrozumienie, jak dym tytoniowy wpływa na rośliny, zwłaszcza w kontekście fotosyntezy. Zbadali analogie między reakcjami roślin a reakcjami ludzi na różne czynniki środowiskowe i bodźce zewnętrzne, aby zobaczyć, czy dym papierosowy może mieć negatywne skutki dla kondycji roślin.

Badanie obejmowało analizę wpływu dymu tytoniowego pochodzącego z różnych źródeł: klasycznych papierosów, podgrzewaczy tytoniu oraz jednorazowych e-papierosów. Naukowcy skoncentrowali się na tym, jak dym wpływa na proces fotosyntezy, który jest kluczowy dla życia roślin.

Już po dwóch godzinach ekspozycji na dym papierosowy, badacze zauważyli, że wydajność fotosyntetyczna roślin znacząco się pogarsza. U roślin fasoli, zarówno dym z tradycyjnych papierosów, jak i z podgrzewaczy tytoniu, prowadził do negatywnych zmian w krzywej indukcji fluorescencji chlorofilu, znanej jako OJIP. Zmiany te sugerują, że dym zakłóca transport elektronów między fotosystemami, co może hamować redukcję pierwszych akceptorów w fotosystemie I.

Co ciekawe, dym z jednorazowego e-papierosa działał nieco inaczej. Powodował zmiany w innej fazie krzywej OJIP, co wskazuje, że może blokować początkowe procesy fotochemiczne i uszkadzać centra reakcji fotosystemu II. 

W przypadku konopi, negatywne zmiany były widoczne we wszystkich fazach krzywej OJIP, co sugeruje, że dym tytoniowy może mieć szerokie i szkodliwe oddziaływanie na proces fotosyntezy w różnych gatunkach roślin.

Naukowcy, którzy badali wpływ dymu tytoniowego na rośliny, zaobserwowali efekty po 24-godzinnej ekspozycji na dym. W przypadku roślin fasoli, większość parametrów odpowiedzialnych za wydajność fotosyntezy, wykazała negatywne zmiany. Co ciekawe, najbardziej szkodliwy okazał się dym z klasycznych papierosów oraz z podgrzewaczy tytoniu. E-papieros, choć również szkodliwy, miał na nie nieco mniej negatywny wpływ.

Zespół badawczy z SGGW podkreślił, że wyniki tych badań pokazują, iż palenie papierosów – niezależnie od formy – ma negatywny wpływ na zdrowie roślin, tak samo jak wpływa na ludzi. Dym tytoniowy zakłóca kluczowe procesy fizjologiczne, takie jak fotosynteza, co może prowadzić do osłabienia roślin i obniżenia ich wydajności.